از مرحوم ملامحسن فیض کاشانی رسالههای کوتاه و پراکندهای به زبان فارسی برجای مانده است که برخی از آنها به همت جناب آقای رسول جعفریان، در کتابی با عنوان ده رساله گردآوری شدهاند. در نخستین رساله از این مجموعه با عنوان «شرح صدر» مرحوم فیض کاشانی در پاسخ این پرسش که «چرا حسد و بَغضا در اهل علم بیشتر از اهل سایر حرف و صناعات است؟» سه دلیل را ذکر میکند:
تقریباً همه متخصصان علومانسانی در کشور از «وضعیت نابسامان» و «بیماری فلجکننده» علومانسانی آگاهند. به همین دلیل بعضاً از قفلشدگی، احتضار و حتی مرگ علومانسانی سخن میگویند!
جنگ اخیر در حقیقت فناورانهترین جنگ تاریخ بود. تمدن غرب در جنگ تحمیلی اخیر همه فناوریهای نظامی و شناختی و سایبری خود را با طراحی چندین ماهه، به شکلی ناگهانی و غافلگیرانه، علیه جمهوری اسلامی ایران به کار گرفت. در ساعات اولیه نیز خسارتهای بزرگی را وارد کرد، خسارتهایی که میتوانست هر قدرتی را از پای درآورد.
در دوران اخیر برخی از روشنفکرنمایان، علیه شعائر و مناسک دینی به شدت موضعگیری کردهاند. آنان همه تلاش خود را در جهت «تبلیغ دیانت بدون مناسک»، از یک طرف، و «تخریب وجهه شعائری دین»، از طرف دیگر، به کار گرفتهاند؛ اما موفقیت چندانی نداشتهاند. علیرغم هجمههای بیسابقه، دین و دینداری با قوت در همه لایههای معرفتی و شعائری خود در حال پیشرفت است.
حقیقت آن است که دین منهای شعائر و مناسک نمیتواند ماندگار شود. به همین دلیل، «مناسکستیزی»، چه ره دیگری از «دینستیزی» است.
در ماههای اخیر، عدهای از روحانیان در سخنرانیها و مصاحبههای خود، نسبت به از دست رفتن احترام اجتماعی و مردمی روحانیت ابراز نگرانی کرده و میکنند! با وجود این، روحانیت را «وارثان پیامبران» و لباس آنان را «لباس پیامبران» هم میدانند!
[یک]. یکی از مهمترین نارساییهای نهادی در مدیریت اجرایی کشور ما، مسئله انباشت طرحها، سندها، قوانین بالادستی، مصوبات و مقرراتی است که بعضاً هزاران ساعت برای طراحی و تدوین و تصویب آنها وقت صرف شده است. اما در همان مقام سند و مصوبه و قانون باقی ماندهاند. برای اثبات این مدعا میتوان دهها و بلکه صدها نمونه در سطح کلان مدیریتی کشور ذکر کرد.
یکی از عبادتهایی که نقشی بزرگ و بیبدیل در ساماندهی به زندگی انسان و موفقیت مادی و معنوی دارد، «نماز شب» است. در آیات و روایات اسلامی و همچنین در کلمات بزرگان عرفان و اخلاق اسلامی، بر اقامه نماز شب، فراوان تأکید شده است.