امام باقر علیه السلام فرمودند:  به خدا سوگند که او (مهدی (علیه السلام)) مضطر (حقیقی) است که در کتاب خدا آمده می فرماید: «اَمَّن یجیب المضطر اذ ادعاه و یکشف السؤ...» بحارالانوار، ج ٥٢، ص ٣٤١ 

اخلاق، از دیدگاه قرآن کریم

 قرآن کریم، کتاب جامع و جاودانه‌ای است که به تمام نیازهای معنوی و مادی انسان پاسخ گفته است و راه و رسم زندگی با طراوت را مشخص نموده است، از لابه‌لای آیات قرآن می‌توان دستورات اخلاقی فراوانی به دست آورد که به ذکر بعضی از آنها بسنده می‌شود:
ادامه مطلب

آداب معاشرت

بهترین روش رفتار با دیگران را می‌توان از کلام رسول اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) آموخت که فرمودند: «هیچ یک از شما مؤمن نیست مگر اینکه برای برادرش آن بخواهد که برای خود می‌خواهد» و یا در جای دیگر فرمودند: «دست خود را بر سر هر کس که می‌خواهی بگذار و برای او آن بخواه که برای خود می‌خواهی» (بحارالانوار، ج 71، ص 234)
ادامه مطلب

احکام صله‌رحم و مهمانی

دین اسلام جایگاه ویژه‌ای در مورد دید و بازدید از نزدیکان و خویشاوندان تحت عنوان صله‌رحم و مهمانی قرار داده است که به وفور در منابع دینی به چشم می‌خورد.
در قرآن کریم می‌خوانیم: «... وَ اتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي تَسائَلُونَ بِهِ وَ الْأَرْحامَ إِنَّ اللَّهَ کانَ عَلَيْكُمْ رَقِيباً»؛ و از خدایی بپرهیزید که هنگامی چیزی از یکدیگر می‌خواهید، نام او را می‌برید (و نیز) از (قطع رابطه با) خویشاوندان خود بپرهیزید؛ زیرا خداوند مراقب شماست .
ادامه مطلب

کودک کند هوش!

یک روز در دوران کودکی همراه با نامه‌ای از طرف مدرسه به خانه آمد. توماس نامه را به مادرش داد و گفت: مدرسه گفته این نامه را حتماً به شما بدهم.
مادر نامه را باز کرد و وقتی متن آن را خواند، اشک از چشمانش جاری شد.
توماس با تعجب از مادرش پرسید: توی نامه چی نوشته؟ مادر نامه را مقابل صورتش گرفت و شروع به خواندن کرد: پسر شما یک نابغه است. این مدرسه برای آموزش چنین نابغه‌ای بیش از حد کوچک است و معلمین کافی برای آموزش او نداریم. لطفاً خودتان مسئول آموزش فرزندتان شوید.
سال‌ها گذشت و کودک به یکی از بزرگ‌ترین نابغه‌های تاریخ تبدیل شد.
ادامه مطلب

پای درس یوکابد

فاطمه میری ‌طایفه‌فرد
 
مادر موسی (علیه‌السلام) در پیشینه تمدنیِ ما ایرانی‌ها نقش داشته است. یادم نمی‌رود مادرم از قول مادرش می‌گفت: قدیمی‌ها اگر پشت دری می‌ماندند، دست بر در بسته می‌گذاشتند و مادر حضرت موسی (علیه‌السلام) را صدا می‌زدند. این موانست فرهنگی، نشان از اثرگذاری تاریخ اجتماعی دارد که می‌توان گفت همین مقدارش به ما رسیده است. این حرف گوشه ذهنم مانده بود بی‌آنکه نام مادر موسی (علیه‌السلام) را بدانم، تا رسیدم به فیلم جشنواره...
ادامه مطلب

تربیت انسان با حیا

هاجر السادات قاسمی

 

اگر حیا شاکله انسان باشد، تربیت انسان باحیا نیز فرآیندی تدریجی و طولانی‌مدت است. انسان با حیا باید در موقعیت‌های گوناگون، حسن و قبح اعمال را بشناسد و نفسش از عمل قبیح کراهت داشته باشد. بیشتر انسان‌ها حداقلی از حیا را دارند؛ اما کسب آن مقدار از حیا که وجهی از وجوه تقوا و مایه سعادت آدمی است، به مراقبت افکار، نیت‌ها و اعمال در طول زندگی نیاز دارد. تا وقتی انسان در مرحله کودکی است، زمینه‌سازی برای باحیا بودن او بر عهده خانواده است و پس از سن تکلیف، خود او نیز باید راه مراقبت از این شاکله پربرکت را بشناسد و مرتبه آن را افزایش دهد.

ادامه مطلب

آثار فردی و اجتماعی حیا

در روایات، آثار فراوانی اعم از دنیوی و اخروی، فردی و اجتماعی و نفسانی و رفتاری برای حیا بیان شده است که برخی از آنها به شرح زیر است.
۱. محبت خداوند: پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) فرمودند: «خداوند، انسان با شرم و حیا و پاکدامن را دوست دارد»
۲. عفت و پاکدامنی: امیرالمومنین علی (علیه السلام) می‌فرمایند: «ثمره حیا، عفت و پاکدامنی است».
ادامه مطلب

اهمیت تربیت دینی

در جهان کنونی، رفتار انسانی در قالب فنآوری رفتار و مهندسی ژنتیک شکل می‌گیرد. زندگی اخلاقی بشر در اثر تزلزل نظام‌های ارزشی و انحلال مبانی مقدسات مورد تهدید قرار گرفته، پایدارترین عقاید دینی از وی گرفته شده، اندیشه‌های مکانیکی و عاریتی جایگزین آن گردیده و انسان با بحران‌های گوناگون درونی و بیرونی مواجه شده که مهم‌تر از همه، بحران معرفت دینی و بدتر از آن، بحران تربیت دینی است.
ادامه مطلب

آثار و نتایج سپاس

در کنار آثار سوء و پیامدهای منفی ناسپاسی، نتایج درخشان و ثمربخش قدرشناسی و سپاس قابل طرح است. همچنان که گفته شد، تقدیر و سپاس، هم ایجاد الفت و محبت و محبوبیت می‌کند، هم فرهنگ نیکوکاری را ترویج می‌کند، هم موجب رضایت الهی است. در توصیه‌های دینی، هم سفارش به سپاس از صاحبان خیر و نیکی شده است، هم به نیکوکاران توصیه شده که بر شاکران، احسان و نیکی بیشتری کنند.
وقتی سپاس از نیکوکار، و نیکی بیشتر به سپاسگزار، در کنار هم و با هم مورد عمل قرار گیرد، جامعه رو به نیکوکاری و خدمات بیشتر و ایثارهای بزرگ‌تر می‌رود.
ادامه مطلب

صفحه‌ها