سوره مائده آیه 8: «یَأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ کُونُواْ قَوَّ مِینَ لِلَّهِ شُهَدَآءِ بِالْقِسْطِ وَلَا یَجْرِمَنَّكُمْ شَنََانُ قَوْمٍ عَلَى أَلَّا تَعْدِلُواْ اعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَ اتَّقُواْ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرُ بِمَا تَعْمَلُونَ»
ترجمه: ای کسانی که ایمان آوردهاید! همواره برای خدا با تمام وجود قیام کنید و به انصاف و عدالت گواهی دهید و هرگز دشمنی با قومی، شما را به بیعدالتی وادار نکند. به عدالت رفتار کنید که به تقوا نزدیکتر است و از خداوند پروا کنید که همانا خدا به آنچه انجام میدهید آگاه است.
نکتهها و پیامها:
- از آنجا که نادیده گرفتن کینههای درونی درباره مردم دشوار است؛ لذا در این آیه چند فرمان و چند تشویق به کار رفته است. «لایجرمنّکم... اعدلوا... هو اقرب... اتّقوا اللّه...»
- عدالت اجتماعی، تنها در سایه ایمان به خدا و معاد استقرار مییابد. «یا أیها الّذین آمنوا... اعدلوا»
- عدالت، تنها یک ارزش اخلاقی نیست. فرمان حتمی الهی است. «کونوا»
- اگر انگیزهی انسان کینههای او شد، اخلاصی در کار نیست؛ ولی اگر قیام برای خدا باشد، کینهها در اجرای عدالت بیاثر میشود. «قوّامین للّه... لایجرمنّکم»
- عدالت مستمر به صورت ملکه و عادت، ارزش است، نه عدالت لحظهای. «کونوا... شهداء بالقسط...»
- مؤمنان، هم رابطه با خدا دارند. «قوّامین للّه» و هم در رابطه با مردم گواهی به عدل میدهند. «شهداء بالقسط»
- اگر باور کنیم که خدا عملکرد ما را میداند، به عدل رفتار خواهیم کرد. «شهداء بالقسط... انّ اللّه خبیر بما تعملون»
- انسانهای کینهتوز و عقدهای نمیتوانند عادل باشند. (برای رسیدن به عدالت باید کینهها را کنترل کرد) «لا یجرمنّکم»
- احساسات باید تحت الشعاع عدالت باشد. «لا یجرمنّکم... اعدلوا»
- کینه جویی، از عوامل انحراف از عدالت است. «شنآن قوم علی الاّ تعدلوا»
- در سیاستگذاریها و روابط داخلی و خارجی حتّی نسبت به دشمنان هم عادل باشیم. «شنآن قوم»
- انسانهای عادل و منصف، به تقوا نزدیکترند. «اعدلوا هو اقرب للتّقوی»