اعتبار اربعین امام حسین (علیه‌السلام) از گذشته، میان شیعه و در تقویم تاریخی وفاداران به امام حسین (علیه‌السلام) شناخته شده است؛ سنتی که تا به امروز در کربلای عراق، با قوت برپاست و هرساله شاهدیم که میلیون‌ها شیعه، از همه جای دنیا در این ایام با پای پیاده به کربلا بر سر مزار امام حسین (علیه‌السلام) گرد می‌آیند و به عزاداری می‌پردازند و ما در این مقاله به دلایل قرآنی و روایی که به این همایش قوّت می‌بخشد، می‌پردازیم.

دلیل قرآنی

یکی از دلایل قرآنی بر فضیلت پیاده‌روی اربعین آیه ۳۲ سوره حج می‌باشد: هرکس شعائر خدا را بزرگ شمارد، بدون تردید این بزرگ شمردن ناشی از تقوای دل‌هاست.

شعائر، جمع شعره به معنای نشانه و علامت است. منظور از شعائر الهی نشانه‌ها و علامت‌های خداوند است که همه برنامه‌های الهی را در برمی‌گیرد و یاد خدا و عظمت آئین او را در دل انسان زنده می‌کند. منظور از تعظیم، بزرگ داشت و بالا بردن مقام این شعائر در افکار و اعمال یا صورت دیگری است که عرف آن را بزرگداشت می‌نامند. با بیان این تفسیر از یُعَظِّمْ شَعَائِرَ اللَّهِ، یکی از عالی‌ترین اموری که مصادیق تعظیم شعائر الهی به حساب آمده و موجب تقرّب بندگان به خداوند متعال می‌شود، پیاده‌روی اربعین است.

دلایل روایی

امام صادق (علیه‌السلام): «کسی که از منزلش بیرون آید و قصدش زیارت قبر حضرت حسین ابن علی باشد، اگر پیاده رود، خداوند منّان به هر قدمی که برمی‌دارد، یک حسنه برایش نوشته و یک گناه از او محو می‌فرماید تا زمانی که به حائر برسد و پس از رسیدن به آن مکان شریف، حق تبارک و تعالی او را از رستگاران قرار می‌دهد تا وقتی که مراسم و اعمال زیارت را به پایان برساند که در این هنگام او را از فائزین محسوب می‌فرماید تا زمانی که اراده مراجعت نماید در این وقت فرشته‌ای نزد او آمده و می‌گوید: رسول خدا سلام رسانده و به تو می‌فرماید: از ابتداء عمل را شروع کن، تمام گناهان گذشته‌ات آمرزیده شد.»

امام صادق (علیه‌السلام): «شخصی که به زیارت قبر حضرت حسین بن علی می‌رود، زمانی که از اهلش جدا شد، با اولین گامی که برمی‌دارد تمام گناهانش آمرزیده می‌شود. با هر قدمی که برمی‌دارد پیوسته تقدیس و تنزیه شده تا به قبر برسد و هنگامی که به آنجا رسید حق تعالی او را خوانده و با وی مناجات نموده و می‌فرماید: بنده من! از من بخواه تا به تو اعطاء نمایم، من را بخوان اجابتت نمایم، از من طلب کن به تو بدهم، حاجتت را از من بخواه تا برایت روا سازم.» امام (علیه‌السلام) در ادامه فرمودند: «بر خداوند متعال حق و ثابت است آنچه را که بذل نموده اعطاء فرماید.»

امام صادق (علیه‌السلام): «هر آنکه در فرات غسل کند و سپس با پای پیاده به سوی مرقد حسین (علیه‌السلام) برود، به ازای هر قدمی که برمی‌دارد و بر زمین می‌گذارد، حجّی مقبول با تمام اعمال و مناسک برای او خواهد بود.»