بازنمایی دکتر پزشکیان از موضع جمهوری اسلامی ایران و آرایش سیاسی داخل کشور در سفر به نیویورک، برای مردم ایران خطرناک و پرهزینه تمام خواهد شد.
هرچند آقای پزشکیان سخنرانی قابل قبولی در مجمع عمومی سازمان ملل داشت و در مجموع با صرف نظر کردن از برخی جزییات مواضع قابل قبولی داشت اما در گفتگوهای خود با رسانهها مواضعی غیر اصولی گرفت. همچنین کنشهای دیپلماتیک عراقچی خصوصا انجام مذاکرات غیرمستقیم با آمریکاییها این وضعیت را تشدید کرد.
اصلیترین نکته این است که مواضع آقای پزشکیان یک شکاف و فاصله میان مسئولان ایرانی را درباره مواجهه با آمریکا آشکار کرد که حتما برای دشمن شیرین است و او را به طمع میاندازد. همزمان که آقای پزشکیان طی مصاحبههای مختلف چندین مرتبه بر آمادگی برای مذاکره و توافق با آمریکا تاکید کردند، در ایران دبیر شورای عالی امنیت ملی از کافی بودن مذاکره با آمریکا و ضرورت عمل به تعهدات را تاکید کردند. یعنی دولت نگاهی متفاوت به مواجهه با آمریکا دارد و معتقد است مذاکره نسبت به عمل به تعهدات اولیتر است.
همچنین در مصاحبه با فاکسنیوز آقای پزشکیان به گونهای به سوالات پاسخ دادند که مخاطب فاصله میان دولت و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را متوجه میشود. برای مثال درباره اقدام نیروهای مسلح در برخورد با کشتیهایی که نقض تفاهمنامه انجام داده بودند، خود را در میانه قرار داد و خواهان ارتباط میان نیروهای مسلح ایران و ارتش تروریست آمریکا شد.
طبیعی خواهد بود که آمریکا از این مواضع به شکاف قابل سرمایهگذاری در میان مسئولان ایرانی برسد و برای آن برنامهریزی کند. با این نگاه به سوالات مجری فاکس نیوز توجه کنید. توجه ویژه بر بازنمایی حاکمیت دوگانه در ایران بود.
از طرف دیگر اصرار آقای پزشکیان بر مذاکره با آمریکا به جای انجام تعهدات اعلام شده به عنوان ۷ شرط، در زمانی که ترامپ از نابودی ایران صحبت میکند و ادعا میکند که ضربات مهلکی به ایران وارد کرده و فشار اقتصادی روی ایران سبب مشکلات زیادی از جمله تورم ۳۰۰ درصدی شده است، آمریکا را به این درک میرساند که دولت ایران با مشکلات جدی روبهرو است و با حفظ فشار میتواند اختلاف میان بخشهای داخلی ایران را افزایش دهد تا نقطهای که به هدف خود برسد. در این شرایط آمریکا کوچکترین امتیازی به ایران نخواهد داد. بلکه فشار را افزایش و برای حملات آتی برنامهریزی جدیتر خواهد کرد. این مواضع برای آمریکای ناامید، امیدواری میآورد.
مذاکره غیرمستقیم نماینده ویژه ترامپ، ویتکاف، با عراقچی وزیر خارجه نیز این وضعیت را تشدید کرد. یعنی تمام نشانهها حکایت از تشنگی دولت ایران (به معنای قوه مجریه) برای مذاکره و توافق با آمریکا دارد و با بخشهای دیگر حاکمیت (به طور خاص رهبر معظم انقلاب اسلامی و نیروهای مسلح) تفاوت نظر جدی دارد.
این مواضع احتمال امتیازگیری از آمریکا را کمتر و کمتر میکند و عقبنشینی او از منطقه را دورتر و دورتر میکند. یعنی هزینهها برای مردم ایران افزایش خواهد یافت. هزینههای جانی و مالی که به سبب طولانیتر شدن زمان عقبنشینی آمریکا افزایش خواهد یافت.
انتظار این بود که بعد از سه بار جنگ در میانه مذاکره و تفاهم با آمریکا، دولتمردان خطاهای محاسباتی خود را اصلاح کنند. نه اینکه بر آنها اصرار کنند و زمینه را برای افزایش فشارها و جنگ بعدی مهیا کنند.