صفحه فرهنگي-اجتماعي


بچه ها به جاي اسباب بازي همبازي مي خواهند

«آيا من مادر خوبي هستم؟»«آيا من مي‎توانم به‎عنوان يك پدر نيازهاي فرزندم را تامين كنم؟»«فرزند من چه چيز ديگري احتياج داشته كه من از آن غافل بودم؟»«نكند محدوديت مالي كه دارم باعث شود براي فرزندم كم بگذارم؟» و سؤالات ديگر كه «فاطمه محمدصالحي» كارشناس خانواده به آن‎ها پاسخ داده است. اگر اين سوالات مطرح شده دغدغه‎هاي شما هم هست پس اين گزارش را بخوانيد.

استرس‎ها و نگراني بسياري از والدين خودخواسته است

با توجه به مراجعاتي كه به مراكز مشاوره مي‎شود مي‎توانم بگويم بخش اعظم استرس‎ها و نگراني‎هايي كه والدين از شرايط تربيتي فرزندشان متحمل مي‎شوند ناشي از مشكلات خودساخته است. يعني مشكل به معني واقعي وجود ندارد اما برداشت والدين به معناي يك بزرگسال از وضعيت موجود «مشكل» است. اين موضوع ناشي از آن است كه والدين نسبت به برخي مسائل توقع پيدا كرده‎اند.

يكي از دلايل اين است كه والدين بچه‎هاي فعلي اغلب والدين دهه 50 و دهه 60 هستند كه خودشان در كودكي محروم از يك سري شرايط و امكانات بودند و گمان مي‎كنند كه لطف مسلم اين است كه تمام آن چه كه دوست داشتند خودشان طي ساليان كودكي و نوجواني داشته باشند همه را به يكباره به فرزندشان بدهند.

حال ممكن است در اين ميان پاي شرايط اقتصادي و يا فرهنگي وسط بيايد و والدين نتوانند توقع خودشان را برآورده كنند و در نتيجه بي‎جهت حس مي‎كنند براي فرزند خود كم مي‎گذارند يا با خود فكر كنند مشكلي وجود دارد يا همسر من به فكر فرزندانم نيست. يا والديني كه براي فرزندان‎شان فلان كارها را انجام مي‎دهند، حتما والدين بهتري هستند. متاسفانه اين نوع تلقي‎ها اغلب خودساخته هستند و مي‎بينيم كه كم‎تر پيش مي‎آيد اين مشكلات و نگراني‎ها در حوزه رسيدگي‎هاي معنوي و زمان اختصاص دادن والدين براي كودك باشد و بيش‎تر در حوزه ماديات است.

پرداخت شهريه بالاتر نشان دهنده اهميت دادن به بچه‎ها نيست

برخي مواقع با والديني طرف هستيم كه گمان مي‎كنند ميزان شهريه‎اي‎كه براي مهد يا مدرسه كودكشان پرداخت مي‎كنند نشان دهنده ميزان اهميت آن‎ها به فرزندشان است و اين چالش فكري كه تصور مي‎كند هزينه بالاتر يعني رسيدگي بيش‎تر و بهتر به فرزند پيامدهاي بدي را روي تربيت خود فرزندان دارد. اين رفتارها بايد باعث شود كه تغييرات مثبت تربيتي در فرزندانمان ايجاد شود اما بچه‎ها بايد همه آن چه كه نياز دارند را به مرور كسب كنند و گاهي به اين نتيجه برسند كه يك وسيله خوب است اما من آن را ندارم. اما بالابردن سطح توقعات مالي والدين از خودشان باعث مي‎شود اين اتفاق تربيتي براي فرزندشان نيفتد.

بچه‎ها به‎جاي اسباب‎بازي، همبازي مي‎خواهند

اگر بخواهيم چند دليل براي بالارفتن توقعات مالي والدين از خودشان در فراهم كردن امكانات رفاهي براي فرزندشان مثال بياوريم يكي از آن‎ها همين كمبودهاي والدين هنگام كودكي و نوجواني خودشان است. ديگر نكته مهم آسيب‎هاي چشم و چشمي‎هاست و دامن زدن رسانه‎ها و مراكز خصوصي به اين چشم و هم‎چشمي‎هاست؛ مراكزي كه تربيت را ابزار سرمايه‎داري و درآمدزايي خودشان مي‎كنند.

وقتي راه‎هاي درست كمك به كودكان در جريان تربيت كمرنگ شود و يا كم‎تر ارائه شود، راه‎هاي پوشالي و موقت و كاذب جايگزين مي‎شود. به‎طور مثال آيا يك كودك بيش‎تر به همبازي احتياج دارد يا اسباب بازي؟ قطعا هم‎بازي. در حالي كه بسياري از خانواده‎هاي ما دلواپس اسباب‎بازي فرزندان‎شان هستند!

مثلا مي‎گويند فرزند ما آرزوي داشتن فلان اسباب‎بازي را دارد در صورتي‎كه يك عالمه اسباب بازي در كمدش دارد اما همبازي ندارد كه با او بازي كند و همين طور است كه آمار تك فرزندي در جامعه ما بالاتر رفته است. خانواده‎ها متاسفانه دنبال برطرف كردن نيازهاي واقعي نيستند.

بازي‎هاي هيجان‎انگيز را جايگزين اسباب‎بازي تازه كنيد

اگر كودكي پافشاري داشت كه يك اسباب‎بازي خاص را مي‎خواهد، مثلا من يك ماشين كنترلي فلان مدل را مي‎خواهم يا يك آدم آهني با اين شرايط مي‎خواهم ما نمي‎توانيم به‎طور مثال به او بگوييم كه در حال حاضر توانايي خريد آن را نداريم. چون كودكان نبايد در جريان مسائل مادي خانواده قرار بگيرند. پس بايد راه‎هاي جايگزين جذاب پيشنهاد بدهيم.

بچه‎هاي ما كثيف‎كاري با آب و آرد و رنگ را دوست دارند. به اين فكر كرده‎ايد كه چقدر به آن‎ها براي اين لذت فضا و وقت داده‎ايم؟ اگر بچه‎اي در خانه ديواري داشته باشد براي نقاشي ديواري يا مثلا از ديوار حمام خانه براي رنگ‎بازي‎هايش استفاده كند بسيار برايش لذت‎بخش خواهد بود. فعاليت‎هاي مشابه زيادي را مي‎تواند در اين مورد پيشنهاد داد. به‎طورمثال كار با چوب، كار با گل، رنگ‎هاي انگشتي، آشپزي و...

اگر كودك ما احساس نيازش به سرگرمي با اين فعاليت‎ها برطرف شود از تقاضاهاي جديد و اسباب‎بازي‎هاي تازه فاصله مي‎گيرد.

جلوي خواسته‎هاي فرزندتان سد نزنيد

دقت كنيد، نوجواني خواسته‎هاي لوكس و گران‎قيمت دارد كه احساس خوب و هويتش را از داشتن آن وسيله مي‎گيرد. حال به نوجواني دقت كنيد كه خانواده بر مبناي استعدادش براي او زمينه‎سازي و وسيله تهيه مي‎كنند. مثلا نوجواني استعداد عكاسي دارد. خانواده به او مي‎گويد پس بيا به‎جاي خرج‎هاي متفرقه پول جمع كنيم تا سال بعد يك دوربين عكاسي بخريم تا هم به استعداد علاقه‎اش توجه كرده باشند و هم يك حرفه به او آموزش دهند.

پس بهتر است به‎جاي سد زدن راه تازه باز كنيد و خواسته و علايق كودك‎تان را جهت بدهيد.

والدين دنبال جايگزين به‎جاي خودشان نباشند

ما حتي گاهي با مادران تحصيلكرد‎ه و مسلط به مفاهيم تربيتي روبه رو هستيم كه وقتي مي‎خواهند در آموزشگاه‎ها براي فرزندشان كلاس انتخاب كنند با وسواس و دقت بسيار عمل مي‎كنند اما وقتي به انتخاب تعداد ساعت‎هاي كلاس‎ها مي‎رسند مي‎گويند: «بچه‎ها هرچه بيش‎تر در كلاس بمانند بهتر! يعني من اگر صبح تا غروب بتوانم بچه را پيش شما بگذارم راضي‎ام!»

اين يعني ما دنبال كمك تربيتي براي فرزندانمان نيستيم؛ بلكه دنبال جايگزيني براي والدين هستيم و خيال مي‎كنيم هرچه پول بيش‎تري خرج كنيم به كودك‎مان لطف بيش‎تري كرده‎ايم و پدر و مادر بهتري هستيم و اين تفكر صحيح نيست.

فارس

تأملي در سيره سياسي امام رضا(ع)

 دكتر محمد ملك زاده

در ايام بزرگداشت حضرت ثامن الحجج(ع) مروري بر سيره سياسي آن حضرت در دوران امامتش مي‎تواند ما را در الگو گرفتن از يك سبك زندگي سياسي - اسلامي ياري رساند.

مقدمه

امام رضا(ع) در سال 148 هجري هم زمان با سال شهادت امام صادق(ع) در مدينه به دنيا آمد. سي و پنج ساله بود كه پدر بزرگوارش در زندان هارون به شهادت رسيد. امامت ايشان همزمان بود با حاكميت دو حاكم جور: هارون و مأمون عباسي. مأمون براي زير نظر گرفتن فعاليت‎هاي سياسي امام و مشروعيت بخشيدن به حكومت غاصبانه خويش، آن حضرت را از مدينه به مرو آورد و ايشان را ولي عهد خويش معرفي كرد اما او نتوانست اين اقدام رياكارانه را بيش از يكسال تحمل نمايد و در نهايت امام رضا(ع) را در 54 سالگي مسموم كرد و به شهادت رساند. ايشان گرچه به ظاهر وليعهد مأمون بود ولي هرگز از مبارزه با حاكميت جور باز نايستاد هدايت و رهبري شيعيان در قالب سازمان وكالت، زير بار نرفتن از پذيرش مسؤوليت‎هاي حكومتي و مبارزه مخفيانه با مأمون عباسي تا لحظه شهادت از جمله اقدامات سياسي ايشان در مبارزه با حاكميت جور به شمار مي‎آيد. در اين فراز برخي از رفتارهاي سياسي آن حضرت را مرور مي‎كنيم:

لزوم پذيرش ولايت اهل بيت(ع)

حديث مشهور سلسله الذهب كه توسط امام رضا(ع) هنگام ورود ايشان به مرو در ميان انبوه جمعيت مشتاق و دوستدار آن حضرت بيان شد، بر لزوم پذيرش ولايت اهل بيت(ع) تأكيد دارد. امام رضا(ع) در آن لحظات حساس فرمود: «پدرم موسي بن جعفر(ع) برايم حديث كرد از پدرش جعفر بن محمد(ع) و او از پدرش محمد بن جعفر(ع) و او از پدرش علي بن الحسين(ع) و او از پدرش حسين بن علي(ع) و او از پدرش علي بن ابيطالب(ع) و او از رسول خدا(ص) و او از ذات پاك خدا كه فرمود: لا اله الا الله(اقرار به يكتايي خدا) حصار و دژ من است و كسي كه داخل دژ من شود، از عذاب من ايمني يابد.» امام پس از اداي اين جملات لحظاتي بعد فرمود: «بِشَرطِها و اَنا من شروطها؛ اين ايمني از عذاب در پرتو توحيد مشروط به شروطي است و من از شروط آن هستم.(1)

مراد امام از اين سخنان آن است كه توحيد با پذيرفتن رهبري امام حق موجب نجات بندگان خواهد بود و توحيد بدون امامت، فايده‎اي نخواهد داشت و اين نشان مي‎دهد كه مسأله ولايت و امامت، از جانب خداست.

بر حذر داشتن امت اسلامي از مدح و دوستي، يا همكاري با حاكمان جور

در روايات متعدد كه از پيشوايان معصوم به ما رسيده است مشاهده مي‎كنيم كه ايشان امت مسلمان را از هر گونه علاقه و دوستي با دشمنان اسلام و يا همكاري با حاكمان ظالم برحذر داشته‎اند. همين شيوه در سيره سياسي امام رضا(ع) نيز به چشم مي‎خورد. آن حضرت در پاسخ سليمان جعفري كه در مورد همكاري با سلطان وقت(مأمون) از امام رضا(ع) سؤال كرد، فرمود: اي سليمان! وارد شدن به دستگاه آن‎ها و كمك به آن‎ها و كوشش در تأمين نيازهايشان معادل كفر است و توجه عمدي به آن‎ها از گناهان بزرگي است كه آتش دوزخ، سزاي آن خواهد بود.(2) البته اهل بيت(ع) به اين نكته نيز توجه مي‎دادند كه اصل قطع رابطه و عدم همكاري با حاكمان ستمگر به‎صورت مطلق نيست بلكه در مواردي استثناءاتي نيز وجود دارد چنانكه در سيره اهل بيت(ع) بنا به مصالحي گاه ايجاب مي‎كرد ايشان همكاري محدودي با حاكمان غاصب داشته باشند و يا شيعيان را بطور محدود به انجام اين عمل اجازه دهند. روزي يكي از شيعيان به نام حسن بن حسين انباري كه از كارمندان دولت عباسيان بود در خصوص وضعيت خود از امام رضا(ع) سوال كرد. امام رضا(ع) در پاسخ نوشت: «اگر تو مي‎داني كه هرگاه در اين شغل كارمندي، كاري كه رسول خدا(ص) به آن امر كرده انجام مي‎دهي و كمك و ياري‎ات به شيعيان مي‎رسد و نسبت به رسيدگي امور مؤمنان فقير كوشا هستي، به‎طوري كه در صف آنان به شمار مي‎آيي، در اين صورت مجاز به همكاري هستي زيرا اين كارهاي نيكت شومي كارمندي دولت عباسيان را جبران مي‎كند و در غير اين صورت هرگز اجازه ادامه كارمندي براي تو نيست.(3) گاهي نيز برخي شيعيان مانند علي بن يقطين و ديگران با دستور خود امام معصوم(ع) در داخل دستگاه نفوذ مي‎كردند و به دستورات امام عصر خويش عمل مي‎نمودند.

اصل مقاومت در برابر جائران

در عصر امام رضا(ع) آن حضرت چهره بارز مقاومت و رهبر سياسي ـ ديني امت بود. در اين دوره كه رويارويي ميان بيت امامت و خاندان عباسي به اوج خود رسيده و شخصيت محبوب و قدرتمند امام رضا(ع) در ميان مردم، ابتكار عمل را از مأمون سلب نموده بود، مأمون سعي مي‎كرد با ترفندهاي گوناگون همچون پيشنهاد وليعهدي و فرا خواندن امام رضا(ع) از مدينه به پايتخت و كنترل عملكرد امام از نزديك، آن حضرت را تسليم خود سازد اما اين تلاش بيهوده نتيجه مثبتي براي مامون به همراه نداشت و سرانجام آن همچون سرنوشت اسلاف امام(ع) به شهادت ختم شد. مأمون در يك محفل خصوصي از قصد واقعي خود و اين‎كه به مقصودش نرسيده اين‎گونه سخن گفت:

اين مرد(امام رضا) كارهاي خود را از ما پنهان كرده و مردم را به امامت خود مي‎خواند. ما او را بدين جهت وليعهد قرار داديم كه مردم را به خدمت ما خوانده و به ملك و خلافت ما اعتراف نمايد و در ضمن شيفتگانش بدانند كه او آن چنان كه ادعا مي‎كند نيست و اين امر(خلافت) شايسته ماست نه او. همچنين ترسيديم اگر او را به حال خود واگذاريم در كار ما شكافي به وجود آورد كه نتوانيم آن را پر كنيم و اقدامي عليه ما انجام دهد كه تاب مقاومتش را نداشته باشيم. اكنون كه در رابطه با وي اين شيوه را در پيش گرفته و در كار او مرتكب خطا شده و خود را با بزرگ كردن او در لبه پرتگاه قرار داده‎ايم نبايد در كار وي سهل‎انكاري كنيم بدين جهت بايد كم‎كم از شخصيت و عظمت او بكاهيم تا از نظر مردم شايستگي خلافت را نداشته باشد و سپس چنان كنيم كه از خطرات او جلوگيري كنيم.(4) ابوصلت هروي نيز در علت و ارزيابي واگذاري ولايتعهدي بر امام رضا(ع) مي‎گويد: مامون، ولايتعهدي را به امام واگذاشت تا به مردم نشان دهد كه او چشم در دنيا دارد و بدين ترتيب موقعيت معنوي خويش را پيش آن‎ها از دست بدهد.(5) اما حضرت رضا با روشي هوشمندانه به مقابله با اين توطئه مامون برخاست و در نهايت او را در اين توطئه شكست داد. نخستين واكنش امام(ع) در برابر مأمون اين بود كه از آمدن به خراسان به اختيار خود پرهيز نمود، به نوشته منابع تاريخي امام تا آن‎جا مخالفت ورزيد كه رجاء بن ضحاك فرستاده مأمون ناگزير شد آن حضرت را با زور به مرو ببرد.(6) شاهد بر اين امر هم اين‎كه به رغم آن‎كه مأمون تقاضا كرده بود امام با اهل بيت خويش رهسپار مرو شود و معمولاً در سفرهاي اين چنيني كسي تنها و بدون اهل بيت مسافرت نمي‎كند اما آن حضرت نه تنها كسي را با خود نبرد بلكه حتي تنها فرزندش را نيز در مدينه گذاشت. شاهد ديگر وداع ايشان با قبر پيامبر(ص) و نحوه خروج از مدينه بود كه همگان دانستند ايشان با اختيار پا در اين مسير ننهاده است. از سوي ديگر حديث مشهور سلسله الذهب امام رضا(ع) در نيشابور گوياي كافي براي رسوا نمودن حاكميت بود؛ زيرا در اين حديث كه در ميان آن خيل عظيم جمعيت بيان شد، ولايت را از ناحيه خدا و نه مأمون برشمرد و به مخاطبان فهماند كه ولايت و رهبري، درختي برآمده از ريشه توحيد است و شرط ثمردهي و سودمندي از حصن الهي، تمسك جستن به ولي خداست. آن حضرت حتي پس از رسيدن به مرو نيز به سادگي ولايتعهدي را نپذيرفت بلكه اين عمل را پس از تهديد به قتل و نشان دادن كراهت شديد خود پذيرفت و بعد از اين اتفاق هم پيوسته عدم علاقه خود را به اين كار نشان داد. شرط‎هايي كه امام براي پذيرش ولايتعهدي مطرح نمود نيز توطئه مأمون را خنثي ساخت. امام شرط كرد كه در هيچ يك از امور سياسي و جاري حكومت مداخله نكند. به راستي چگونه ممكن است كسي وليعهد باشد و در هيچ امري از امور حكومتي مداخله نكند؟! امام با اين شرط نشان داد مسؤوليت هيچ كاري را كه در دستگاه انجام مي‎شود نمي‎پذيرد و حال آن‎كه مأمون با اين برنامه قصد داشت براي خود مشروعيت كسب كند و اگر خطايي نيز به وجود مي‎آيد گناه آن را به گردن امام بياندازد. آن حضرت حتي در انجام فريضه نماز عيد چنان هوشمندانه عمل كرد كه هيچ كس ايشان را مأمور خليفه عباسي نمي‎شناخت و مأمون نيز ناگزير شد وي را از بين راه باز گرداند.(7)

تعيين نائبان خاص جهت مراجعه مردم به ايشان

از زماني كه امام رضا(ع) به ايران آمدند، با توجه به اين‎كه بسياري از سادات علوي نيز به‎دليل استبداد و فشارهاي هيأت‎هاي حاكمه ناچار به مهاجرت به ايران شده بودند، شيعيان ايران به‎طور چشمگيري افزايش يافتند. پيش از حضور امام رضا(ع) در ايران، شيعيان ايران به طرق مختلف همچون ارسال نامه يا نمايندگان به‎ويژه در ايام حج و مناسبت‎هاي مختلف با اهل بيت ارتباط برقرار مي‎كردند. پس از عزيمت امام هشتم حضرت علي بن موسي الرضا(ع) به ايران و افزايش فشار و اختناق از سوي حاكمان عباسي، بسياري ديگر از شيعيان و محبان اهل بيت(ع) از عراق و حجاز به شهرهاي مختلف ايران آمدند و در شهرهاي نيشابور، طوس، قم، ري و ديگر مناطق ايران سكني گزيدند. در اين ميان، قم يكي از مراكز اصلي شيعيان بود كه دستيابي مستقيم آنان با شخص امام به سادگي ميسر نبود؛ از اين رو امام(ع) وكلايي را به‎عنوان نائب خاص خويش براي مراجعه مردم به آنان تعيين فرمود. يكي از وكلاي معروف امام رضا(ع) در قم احمد بن محمد بن عيسي معروف به شيخ القميين بود. وكالت وي تا زمان امام حسن عسگري(ع) ادامه يافت كه داراي نوشتارهاي حديثي فراواني از ائمه اطهار(ع) نيز مي‎باشد. يكي ديگر از نائبان آن حضرت علي بن مهزيار است او ابتدا نصراني بود و سپس مسلمان گرديد. زادگاه وي «هندوان» يكي از روستاهاي استان فارس بود و بعدها ساكن اهواز گرديد.(8) زكريا بن آدم يكي ديگر از وكلاي معروف امام رضا(ع) است. آن حضرت در پاسخ به درخواست علي بن مسيب كه از دوري فاصله محل سكونتش با امام گله كرده بود فرمود: به زكريا بن آدم كه در دين و دنيا امين است مراجعه كن. علي بن مسيب نيز پس از بازگشت از نزد امام رضا(ع) به نزد زكريا رفت و آن‎چه را بدان نياز داشت از وي پرسيد.(9)

برخورد با فرزندان ناخلف خواص

معضل انحراف برخي از فرزندان خواص در جامعه اسلامي در طول تاريخ اسلام از ابتدا تاكنون وجود داشته و تأثيراتي در جامعه اسلامي نيز نهاده است به‎طوري كه مي‎توان برخي از انحرافات و اختلافات فرقه‎اي، مذهبي و سياسي در جوامع اسلامي را ناشي از همين موضوع دانست. به‎طور مثال گاهي معدود فرزندان ائمه به‎دليل انحراف از خط ولايت و امامت گروهي را با خود همراه نمودند و به اختلاف و چند دستگي در امت اسلامي دامن زدند. ائمه اطهار(ع) در روشنگري و آگاهي‎بخشي به امت اسلامي پيرامون اين امر از هيچ كوششي فروگذار نمي‎كردند و هرگز در برابر آن ساكت نمي‎ماندند كه در اين رابطه به ذكر يك نمونه از سيره سياسي امام رضا(ع) اكتفا مي‎شود:

يكي از برادران حضرت رضا(ع) به نام زيد، بر اثر مقام‎پرستي امامت حضرت رضا(ع) را نپذيرفت و مردم را به سوي خود دعوت مي‎كرد. امام رضا(ع) روزي به او فرمود: «گفتار نادانان اهل كوفه تو را نفريبد كه گويند: آتش دوزخ بر فرزندان فاطمه(س) حرام است. بدان كه اين سخن مخصوص حسن(ع) و حسين(ع) است اگر تو گمان مي‎كني كه با معصيت خدا وارد بهشت مي‎شوي و موسي بن جعفر(ع) نيز با اطاعت خدا وارد بهشت مي‎گردد، بنابراين تو در پيشگاه خدا گرامي‎تر از موسي بن جعفر هستي! سوگند به خدا هيچ كس به پاداشي كه در پيشگاه خداست نمي‎رسد مگر به‎خاطر اطاعت از خدا و تو گمان مي‎كني كه با معصيت خدا به آن پاداش مي‎رسي، تو بد گمان مي‎كني.» زيد گفت: من برادر و پسر پدرت هستم. امام رضا(ع) فرمود: «تو مادام كه از خدا اطاعت كردي، برادر من هستي، حضرت نوح پيامبر در مورد پسر ناخلفش گفت: پروردگارا! پسرم از خاندان من است...(پس او را از عذاب نجات بده) خداوند به او فرمود: او از اهل تو نيست.(هود، آيه‎هاي 45 و 46) بنابراين خداوند پسر نوح را به‎خاطر گناهش، از فرزند بودن نوح خارج ساخت.(10)

پي‎نوشت ها

1. عيون اخبار الرضا(ع)، ج 2، ص 135ـ134.

2. وسايل الشيعه، ج 12، ص 138.

3. همان، ص 145.

4. عيون اخبار الرضا(ع)، ج 2، ص 168ـ167.

5. همان، ص 241.

6. اصول كافي، ج 1، ص 498.

7. عيون اخبار الرضا(ع)، ج 2، ص 135.

8. محمد بن حسن الصفار، بصائر الدرجات، تصحيح ميرزا محسن كوچه باغي(بي‎تا، بي‎جا) ص 333.

9. رجال كشي، ص 595.

10. عيون اخبارالرضا، ج 2، ص 234.

قوه قضاييه با «زم» سازها هم برخورد خواهد كرد؟!

 رضا صفري

يكي از اصولي كه در زندگي همه ما انسان‎ها جريان دارد، تبعيت از قانون علت و معلول و عمل كردن بر اساس آن است. اگر مي‎بينيم تعدادي از مشكلات روزمره، معلول يك اشتباه محاسباتي و يا عملكرد نادرست ما است، عقل حكم مي‎كند به‎جاي اين كه براي تك تك مشكلات راه حل بيابيم، به دنبال از ميان برداشتن علت همه آن‎ها برويم. زيرا اگر علت اصلي برطرف نشود، ممكن است صد مشكل ديگر ايجاد شود كه اصلاً نتوانيم راه حلي براي آن پيدا كنيم و يا پيدا كردن راه حل برايمان هزينه داشته و زمان بر باشد.

اين روزها، خبر دستگيري روح ا... زم، مدير كانال فتنه گر و معاند آمد نيوز، و شكست سرويس‎هاي جاسوسي بيگانه توسط سربازان گمنام سپاه پاسداران انقلاب اسلامي، موجب خوشحالي در داخل كشور شده و سردرگرمي رسانه‎ها و بنگاه‎هاي سخن پراكني غربي را به دنبال داشته است.

شكي وجود ندارد كه نبايد با زم و مرتبطين او در داخل كشور هيچ گونه تساهلي صورت گيرد، اما نبايد غافل شويم كه اگر اهميت برخورد با زم سازها بيش تر از برخورد با خود زم نباشد، كم تر از آن هم نيست. همان كساني كه سفره‎اي پرچرب براي ماشين‎هاي فتنه ساز از جمله تلگرام و اينستاگرام و ... در داخل كشور پهن كردند و مدام از گردش آزاد اطلاعاتي سخن گفتند كه در ميدان واقعيت و سياست و در دنياي تبليغات رسانه اي، بيش تر به جوك شبيه است تا واقعيت.

فتنه گري ها، شبهه افكني‎ها و دروغگويي‎هاي آمد نيوز در اين سال‎ها و بخصوص در اغتشاشات دي ماه 96، از بستر همان تلگرامي صورت گرفت كه با پشتوانه بيت‎المال مردم ايران، به آن اجازه دادند تا در فضاي شبه انحصاري در كشورمان فعاليت كرده و فتنه انگيزي كند.

امروز كاسبان تلگرام، آن‎هايي كه مذاكره محرمانه با تلگرام داشتند و از تلگرام تعهد گرفتند و با وجود عهد شكني و خيانت تلگرام به كشور در موارد متعدد، باز هم از مسير خود برنگشته و هم اكنون نيز به كار خود مي‎بالند، بايد در پيشگاه ملت جواب دهند. امثال زم‎ها در پستوي خود ننشستند و از طريق قابلمه و كفگير جوانان را فريب نداده و در داخل كشور فتنه آفريني نكردند! آن‎ها از بستر همان تلگرامي در درون كشور سم پاشي مي‎كردند كه با كمك و حمايت عده‎اي از مسؤولين در درون كشور مشغول جمع آوري اطلاعات مردم و جاسوسي عليه كشور بود.

شك نكنيد كه اگر ماشين‎هاي مجازي زم‎ساز (تلگرام، اينستاگرام، واتس‎اپ و...) ناديده گرفته شوند، بايد منتظر زم‎هايي به مراتب خطرناك تر از اين زمِ سوخته باشيم.

مقابله با سلسله نفوذ توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامي بسيار با اهميت است، اما اگر زم را نقطه‎اي روي خط نفوذ بدانيم، قبل از اين نقطه و بعداز آن بايد با هم منهدم شوند!

صريح تر بگوييم، كساني كه با زبان، دستور و عمل خود زيرساخت‎هاي ارتباطي و مخابراتي كشور را در اختيار شبكه‎هاي اجتماعي خارجي دشمن قرار دادند، متهم به زمينه‎سازي جرايم گسترده فضاي مجازي (آمدنيوز و...) نيستند؟! آن‎ها بارها و بارها به سخن كارشناسان فضاي مجازي گوش ندادند و زمينه ساز شكست پروژه‎هاي ملي فناوري اطلاعات و ارتباطات از جمله پيام‎رسان‎هاي داخلي و وابستگي كشور در اين حوزه شدند.

امروز بخشي از آن‎هايي مقصر هستند كه با تصميمات غلط خود در وزارت ارتباطات و با برخي سياست‎هاي اشتباه و نادرست در شوراي عالي فضاي مجازي موجب شده اند كه بخش قابل توجهي از مديريت و حاكميت فضاي مجازي كشور به دست دشمنان ما بيفتد. انتظار مي‎رود كه قوه قضائيه به اين مسأله مهم ورود پيدا كند. شايد اگر در آن مقاطع اين قوه زودتر اقدام مي‎كرد، امروز ديگر زم را با اين اسم و رسم نمي‎شناختيم تا ذهن جوانان را مسموم كند.

رهبر معظم انقلاب در مرداد ماه سال 97، بعد از نوسانات بازار ارز و سكه و كاهش ارزش پول ملي اشاره كردند: « در همين قضاياي ارز و سكه گفته شد مبلغ18 ميليارد دلار از ارز موجود كشور آن هم در حالي كه براي تهيه ارز مشكل داريم، بر اثر بي‎تدبيري، به افرادي واگذار شد و برخي از آن سوء استفاده كردند. اين موارد مشكلات مديريتي است و ارتباطي با تحريم‎ها ندارد.

- همه بيش‎تر به‎دنبال آن فردي هستند كه ارز يا سكه را گرفته است در حالي كه تقصير عمده متوجه آن فردي است كه ارز يا سكه را با بي‎تدبيري عرضه كرده است كه اقدامات اخير قوه قضائيه نيز در واقع برخورد با كساني است كه با يك تخلف و خطاي بزرگ، زمينه‎ساز اين مسائل و كاهش ارزش پول ملي شدند.»

در محل بحث ما نيز آن‎چه مهم‎تر از دستگيري زم است، - با وجود پيروزي بزرگ سپاه و فريب خوردن سرويس‎هاي اطلاعاتي بيگانه – برخورد با كساني است كه به راحتي بستر اينترنت و فضاي مجازي كشور را به تريبوني براي معاندين و ضد انقلاب‎ها تبديل كردند تا به امنيت مردم و كشور تعرض كنند.

نكته پاياني اين‎كه راه اندازي واقعي شبكه ملي اطلاعات و ملزومات آن، جريان‎هاي معاند را در نطفه خفه مي‎كند. اگر كسي از مسؤولين فضاي مجازي كشور – چه در شوراي عالي فضاي مجازي و چه در وزارت ارتباطات – نسبت به اهميت آن آگاه نيست يا آن را با كابل كشي و سيم كشي اشتباه گرفته است و يا اين كه احياناً به آن اعتقادي ندارد، بايد در برابر تهديداتي كه متوجه كشور خواهد شد و همچنين ضررهاي مادي و معنوي حاصل از بي توجهي نسبت به آن در برابر قانون و مردم و از همه مهم تر در پيشگاه الهي پاسخگو باشد.

انتخابات زودهنگام به جاي رفراندوم

آقاي روحاني مدتي است به مناسبت‎هاي مختلف خواهان برگزاري رفراندوم مي‎شود. گذشته از اين كه منظور ايشان از رفراندوم چيست و آيا چنين درخواستي قانوني است يا نه؟، پيشنهاد مي‎شود به‎جاي برگزاري رفراندوم، انتخابات زودهنگام برگزار شود و خود ايشان هم در اين انتخابات شركت كند تا مشخص شود كه اصلا اين دولت از مشروعيت سياسي و مقبوليت مردمي برخوردار است يا نه؟

نظرسنجي‎هاي مختلف و صندلي‎هاي خالي دانشگاه در يك سالن كوچك به هنگام نطق ايشان در مراسم افتتاحيه دانشگاه‎ها، نشانه از دست رفتن مقبوليت ايشان است. نظر سنجي‎هاي معتبر نيز نشان مي‎دهد كه محبوبيت وي به زير 10 درصد كاهش يافته است.

در بسياري از كشورهاي دموكراتيك زماني كه ناكارآمدي يك دولت براي مردم عيان مي‎شود و چنين وضعيتي پيش مي‎آيد انتخابات زودهنگام بهترين راه حل است. از اين رو پيشنهاد مي‎شود به‎جاي رفراندوم، در سال جاري به همراه انتخابات مجلس شوراي اسلامي، انتخابات رياست جمهوري نيز برگزار شود.

چنان‎چه شوراي نگهبان، انتخابات زودهنگام را مخالف قانون اساسي مي‎داند لااقل از مردم پرسيده شود «آيا با ادامه رياست جمهوري روحاني موافقيد يا نه؟» در صورت پاسخ منفي مردم، زمينه‎اي قانوني براي مجلس شوراي اسلامي پيش مي‎آيد كه وي را از ادامه خدمت مرخص و زمينه انتخاب يك دولت حزب‎اللهي و كارآمد را فراهم نمايند تا مشكلات كشور خاتمه يا كاهش يابد.

خليل آقايي كيست و چرا دستگير شد؟

به گزارش جهان نيوز به نقل از خبرگزاري دانشجو، خليل آقايي كهليك بلاغي نماينده حوزه انتخابيه مشگين‎شهر در دوره ششم مجلس شوراي اسلامي بوده است. وي معاون وزير جهاد كشاورزي و با انتصاب محمود حجتي رئيس سازمان جنگل‎ها، مراتع و آبخيزداري شد.

مهر سال ۱۳۹۸ خبري مبني بر تجمع كاركنان سازمان جنگل‎ها مقابل مجلس منتشر شد كه باعث ايجاد حواشي گسترده‎اي براي آقايي شد، اما دو روز بعد اين اتفاق را سازمان مذكور تكذيب نموده و جوابيه‎اي صادر كرد؛ و با عث شد عكسي از وي كه يقه خود را در مجلس گرفته در رسانه‎ها تيتر اخبار شد.

اما در زمان انتخاب وي به رياست سازمان جنگل‎ها بسياري از استادان منابع طبيعي طي نامه‎اي از حجتي درخواست كردند از حضور افراد غيرتخصصي و بدون زمينه‎هاي اجرايي و عملي در اين حوزه همچون خليل آقايي، در انتخابش بازنگري كند و كس ديگري را به اين سمت برگزيند.

دليل اين جمع متخصص و دانشگاهي منابع طبيعي كشور خسارت‎هاي وارده به منابع طبيعي در اثر اين انتخاب بود و در نامه گفته بودند: يقيناً هر فرد فاقد تخصص و تجربه مرتبط با مديرت منابع طبيعي از جمله جناب مهندس آقايي به‎دليل ناآشنايي و عدم تجانس، با مخالفت قاطع امضاكنندگان و بدنه كارشناسي مواجه بوده و باعث افزايش مشكلات اين سازمان حساس و حوزه مربوطه خواهند شد.

در خاتمه اين نامه عنوان شده بود باتوجه به چالش‎هاي جدي محيط‎زيست و منابع طبيعي كشور و سير قهقرايي خاك، آب و تنوع زيستي كه كيان ميهن را مورد تهديد قرار داده و با عنايت به شعار دلگرم كننده محيط‎زيستي دولت محترم، فردي متخصص، آشنا و كار آزموده با اين سازمان مهم را در نظر بگيريد.

گفتني است در ادامه مبارزه قوه قضائيه با فساد، يكشنبه شب خليل آقايي رئيس سازمان جنگل‎ها، مراتع و آبخيزداري كشور بازداشت شد.

اين اتفاق در حالي افتاد كه نارضايتي‎ها از آقايي از پيش و پس از نشستن او بر سكان سازمان متولي جنگل و مرتع كشور بار‎ها از سوي فعالان حوزه منابع طبيعي و دانشگاهيان اين حوزه وجود داشت و هشدار داده شده بود.

براي نمونه در آذر ۹۶ بيش از ۵۰ تن از اساتيد دانشكده‎هاي منابع طبيعي كشور در نامه‎اي سرگشاده خطاب به وزير جهاد كشاورزي، در مخالفت با انتصاب خليل آقايي به سمت رياست تشكيلات متولي منابع طبيعي ايران هشدار داده بودند! اما عدم توجه به نظر كارشناسان و دانشمندان كشور در تصميم گيري‎ها و انتصابات مديريتي طي دهه‎هاي گدشته، آثار زيان باري را بر زيست بوم كشور بر جاي گذاشته است.

حالا بايد منتظر بود تا اتهام‎هاي او مشخص شود و معلوم شود آيا در لابه‎لاي آن‎ها، قرباني كردن انفال، معامله بر سر جنگل‎ها و مراتع و منابع ملي و طبيعي وجود دارد؟!

 در محضر قرآن

درس هايي از قرآن

آن گاه پس از آن(انحراف) از شما درگذشتيم تا شايد شكر(اين نعمت را) به جاى آريد/ و(نيز به‎خاطر آوريد) هنگامى كه به موسى كتاب(تورات) و فرقان داديم، تا شايد شما هدايت شويد.
بقره، 52 و 53

نكته ها
1- توبه از شرك، ايمان آوردن و اظهار شهادتين است. زيرا بعثت انبيا، براى نجات انسان از شرك و كفر است. بنابراين آن‎جا كه مى‎فرمايد: خداوند شرك را نمى‎بخشد؛ مربوط به كسانى است كه در حال شرك از دنيا بروند و به توحيد و يگانه پرستى باز نگردند.
2- فرقان، وسيله‎اى است كه حقّ را از باطل جدا مى‎سازد. و چون در كتاب آسمانى حقّ از باطل جدا مى‎شود، به آن فرقان گفته مى‎شود. شايد هم مراد از فرقان، با توجّه به اينكه در كنار كتاب آمده است، همان معجزات نُه‎گانه يا حقايق ديگرى باشد كه غير از تورات به حضرت موسى عطا شده است.
پيام ها
1- حتّى براى شرك وگوساله‎پرستى نيز راه توبه وبازگشت وجود دارد. «ثم عفونا عنكم»
2- عفو الهى، خود زمينه‎اى براى شكرگزارى است. «عفونا... لعلّكم تشكّرون»
3- كتب آسمانى، بيانگر حقّ ومايه افتراق آن از باطل هستند. «الكتاب والفرقان»
4- حجّت از طرف خداوند تمام است، ولى مردم به‎خاطر هوس ها، گاهى حقّ را نمى‎پذيرند. «لعلّكم»
5- هدف از نزول كتب آسمانى، هدايت مردم است. «الكتاب... لعلكم تهتدون»

 پرتوي از حكمت

قيام در مقابل فساد در جواني

از حضرت امام(ره) نقل است كه فرمودند: شيخ جليل ما و عارف بزرگوار، آقاي شاه آبادي روحي فداه فرمودند: « تا قواي جواني و نشاط آن باقي است، بهتر مي‎توان قيام كرد در مقابل مفاسد اخلاقي، و خوب‎تر مي‎توان وظايف انسانيه را انجام داد.
مگذاريد اين قوا از دست برود و روزگار پيري پيش‎ايد كه موفق شدن در آن حال، مشكل است و بر فرض موفق شدن، زحمت اصلاح خيلي زياد است.»
منبع: عارف كامل

 بوستان حكايت

نترس، من با تو هستم

يكي از شاگردان مرحوم شيخ محمدحسين زاهد(ره) نقل مي‎كند: بعد از وفات آقا يكي از مقبره‎هاي ابن بابويه كه مربوط به ارادتمندان ايشان بود براي دفن آماده شد. با جمعيت تا كنار مقبره آمديم. در ميان جمعيت چشمم به شيخ رجبعلي خياط افتاد كه بالا سر قبر آقا بلند بلند گريه مي‎كرد. ولي بعد از چند دقيقه چيزي ديدم كه خيلي تعجب كردم، ديگر شيخ رجبعلي خياط گريه نمي‎كرد، بلكه لبخندي بر لب داشت. روزي از خود ايشان علت را پرسيدم.جناب شيخ در جواب گفت:
وقتي بالا سر قبر شيخ زاهد بودم؛ عالم برزخ به من مكاشفه شد، ديدم شيخ محمد حسين بالا سر قبرش ايستاده و مضطرب است و مي‎ترسد داخل قبر شود. ناگهان وجود مقدس و مبارك سيدالشهدا(عليه السلام) تشريف فرما شدند و به شيخ محمد حسين اشاره كردند و فرمودند: نترس، من با تو هستم. گريه براي ترس و اضطراب شيخ محمد حسين زاهد بود و لبخندم براي تشريف فرمايي امام حسين(عليه السلام).
منبع: شيخ حسين زاهد