صفحه اول

به بهانه اعطاي عنوان «كارگزار باوفا» به مرحوم آيت‎الله هاشمي شاهرودي؛
مروري بر عبارات حكيمانه رهبر انقلاب در پيام هاي تسليت

ساعات پاياني سوم دي ماه بود كه خبر درگذشت آيت‎الله شاهرودي پس از تاييد و تكذيب‎ها به‎طور رسمي اعلام شد. فرداي آن روز، در ساعات ابتدايي صبح، رهبر انقلاب ارتحال رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام را تسليت گفتند و از عبارت «كارگزاري باوفا در مهم‎ترين تشكيلات نظام جمهوري اسلامي» براي آيت‎الله شاهرودي استفاده كردند. اين موضوع بهانه‎اي شد تا مروري سريع و اختصاري بر عبارات حكيمانه مورد استفاده رهبر انقلاب در پيام‎هاي تسليت صادره براي درگذشت چهره‎هاي شاخص مذهبي، سياسي، فرهنگي و... داشته باشيم. به كارگيري اين عبارات توصيف آميز توسط ايشان، حكايت كننده شناخت خوب و دقيق رهبر انقلاب از روحيات و عملكرد اين افراد است كه جامعه در آن زمان از فيض حضورشان محروم شده است.

آيت‎الله هاشمي شاهرودي؛ كارگزاري باوفا

با تأسف و اندوه خبر درگذشت فقيه عاليقدر و رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام، آيت‎الله آقاي حاج سيدمحمود هاشمي شاهرودي رحمت‎الله عليه را دريافت كردم... ايشان استادي بزرگ در حوزه علميه قم و كارگزاري باوفا در مهم‎ترين تشكيلات نظام جمهوري اسلامي، عضو مؤثري در شوراي نگهبان و رئيس موفّقي در مجمع تشخيص مصلحت بودند و آثار و بركات علمي بسياري از خود بر جاي نهادند...(4 دي 1397)

حجت الاسلام هاشمي رفسنجاني؛ مبارز قديمي

با دريغ وتاسف خبر درگذشت ناگهاني رفيق ديرين، و همسنگر و همگام دوران مبارزات نهضت اسلامي، و همكار نزديك سال‎هاي متمادي در عهد جمهوري اسلامي جناب حجت‎الاسلام والمسلمين آقاي حاج شيخ اكبر هاشمي رفسنجاني را دريافت كردم... سال‎ها زندان و تحمل شكنجه‎هاي ساواك و مقاومت در برابر اين همه و آن گاه مسؤوليت‎هاي خطير در دفاع مقدس و رياست مجلس شوراي اسلامي و مجلس خبرگان و غيره، برگ‎هاي درخشان زندگي پر فراز و نشيب اين مبارز قديمي است...(19 دي 1395)

حجت الاسلام واعظ طبسي؛ يار صادق انقلاب

با تأسف و اندوه خبر درگذشت عالم مجاهد و يار صادق انقلاب جناب حجت‎الاسلام و المسلمين آقاي حاج شيخ عباس واعظ طبسي رحمت‎الله عليه را دريافت كردم. ايشان برادري همدل و همزبان براي اين‎جانب و مريدي صَديق براي امام راحل و خدمتگزاري پايدار و سخت كوش براي انقلاب بودند...(14 اسفند 1394)

فرج‎الله سلشحور؛ هنرمند متعهد

درگذشت هنرمند برجسته و متعهد مرحوم آقاي فرج‎الله سلحشور را به خاندان گرامي و همه بازماندگان ايشان تسليت عرض مي‎كنم. آثار پر آوازه و ماندگار اين هنرمند با ايمان كه مرزهاي كشور را درنورديده و مايه آبرو و اعتبار هنر سينماي ايران در چشم ملت‎هاي ديگر كشورها گشت، بي‎گمان در شمار حسنات بازمانده از وي و موجب اجر الهي و نام نيك مردمي ايشان خواهد بود...(8 اسفند 1394)

آيت‎الله خزعلي؛ عالم عامل و پركار

درگذشت عالمِ عامل و پرهيزگار مرحوم آيت‎الله آقاي حاج شيخ ابوالقاسم خزعلي رحمت‎الله‎عليه را به خاندان محترم و همه بازماندگان و نيز به دوستان و ارادتمندان ايشان تسليت عرض مي‎كنم... اين‎ها سرفصل‎هاي مهم زندگي اين عالم متقي و پركار است كه در ديوان الهي مضبوط و مأجور است...(25 شهريور 1394)

آيت‎الله مهدوي كني؛ سياستمدار صادق/ انقلابي صريح

با تأسف و تأثر اطلاع يافتيم كه عالم مجاهد و پارسا حضرت آيت‎الله آقاي حاج شيخ محمدرضا مهدوي كني رضوان‎الله عليه دار فاني را وداع گفته و دوستان و ارادتمندان خود را داغدار كرده است. اين عالم بزرگوار... همه‎جا و همه وقت در موضع يك عالم ديني و يك سياستمدار صادق و يك انقلابي صريح ظاهر شد و هرگز ملاحظات شخصي و انگيزه‎هاي جناحي و قبيله‎اي را به حيطه فعاليت‎هاي گسترده و اثرگذار خود راه نداد...(29 مهر 1393)

آيت‎الله خوشوقت؛ سالك الي‎الله، عارف بالله

با تأسف و اندوه فراوان خبر رحلت عالم رباني، سالك الي‎الله و عارف بالله مرحوم آيت‎الله آقاي حاج شيخ عزيز‎الله خوشوقت رضوان‎الله عليه را دريافت كردم. عمري با بركت، سرشار از معنويت و تهذيب، و گام‎هاي پيوسته در سلوك الي الله، همراه با مجاهدتي كم نظير در تربيت نفوس مستعد و دل‎هاي مشتاق، خلاصه‎اي از زندگينامه اين روحاني مهذّب و اين معلّم اخلاق و معرفت است...(2 اسفند 1391)

آيت‎الله حاج آقا مجتبي تهراني؛ عالم عامل رباني

با تأسف و تأثر فراوان، خبر درگذشت عالم عامل رباني، مرحوم آيت‎الله آقاي حاج آقا مجتبي تهراني رحمت‎الله‎عليه را دريافت كردم. اين حادثه ناگوار، ضايعه‎اي براي حوزه علميه و روحانيت و جامعه مذهبي تهران و به‎ويژه ارادتمندان و شاگردان ايشان و جواناني است كه از مجالس پرفيض و درس‎هاي سازنده اين معلم اخلاق بهره مي‎بردند...(13دي 1391)

شهيد طهراني مقدم؛ سردار عالي‎قدر، دانشمند برجسته و پارساي بي‎ادعا

حادثه خونين در يكي از مراكز پشتيباني سپاه پاسداران انقلاب اسلامي كه به شهادت جمعي از عناصر ممتاز آن سازمان و در پيشاپيش آنان سردار عالي‎قدر، دانشمند برجسته و پارساي بي‎ادعا، سردار حسن مقدم انجاميد، واقعيتي تلخ و اندوهبار بود. آن جان‎بركفان نستوه با سينه گشاده و عزم راسخ همواره به پيشباز خطر شتافته و در دوران دفاع مقدس و پس از آن، هرگز احساس خستگي به خود راه ندادند...(25 آبان 1390)

آيت‎الله منتظري؛ فقيه متبحر

اطلاع يافتيم كه فقيه بزرگوار آيت‎الله آقاي حاج شيخ حسينعلي منتظري رحمت‎الله عليه دارفاني را وداع گفته و به سراي باقي شتافته‎اند. ايشان فقيهي متبحّر و استادي برجسته بودند و شاگردان زيادي از ايشان بهره بردند...(29 آذر 1388)

آيت‎الله بهجت؛ عارف روشن ضمير

با دريغ و افسوس فراوان خبر يافتيم كه عالم رباني، فقيه عاليقدر و عارف روشن ضمير حضرت آيت‎الله آقاي حاج شيخ محمدتقي بهجت قدس‎الله‎نفسه‎الزكيه دار فاني را وداع گفته و به جوار رحمت حق پيوسته است. براي اين‎جانب و همه ارادتمندان آن مرد بزرگ، اين مصيبتي سنگين و ضايعه‎اي جبران ناپذير است: ثلم في‎الاسلام ثلمه لا يسد‎ها شيء...(27 ارديبهشت 1388)

آيت‎الله مشكيني؛ فقيه مجاهد و پارسا

رحلت فقيه مجاهد و پارسا حضرت آيت‎الله آقاي حاج ميرزا علي مشكيني اعلي اله مقامه موجب تأسف و تأثر شديد اين‎جانب گرديد. اين روحاني عاليقدر از جمله شخصيت‎هاي نادري بود كه در سراسر عمر بابركت و در مراحل گوناگون زندگي نوراني خويش منشأ بركات فراوان براي حوزه علميه و مردم مؤمن و اسوه اخلاقي و عملي براي شاگردان و ارادتمندان خود بود...جايگاه رفيع او در نظام جمهوري اسلامي و رياست مجلس خبرگان رهبري از آغاز تشكيل اين مجلس كه نشانه حرمت و مكانت او در چشم نخبگان و علماي بزرگ و اساتيد مبرّز روحاني كشور است، هرگز نتوانست در تواضع و فروتني او يا در زندگي زاهدانه و دامن پاك او كم‎ترين خدشه‎اي وارد آورد...(8 مرداد 1386)

آيت‎الله فاضل لنكراني؛ مرجع تقليد انقلابي و پرتحرك

با تأسف و تأثر فراوان از ارتحال فقيه مجاهد مرحوم مغفور حضرت آيت‎الله آقاي فاضل‎لنكراني رضوان‎الله‎تعالي‎عليه اطلاع يافتم. اين ضايعه‎اي سنگين براي حوزه علميه و ملت شريف ايران است. حوزه علميه يكي از اسطوانه‎هاي علمي و تحقيقي و يكي از استادان برجسته خود، و ملت ايران يكي از مراجع تقليد انقلابي و بيدار و پرتحرك خود را از دست داد...(26 خرداد 1386)

شهيد صياد شيرازي؛ سرباز صادق دين/ نظامي مؤمن

امير سرافراز ارتش اسلام و سرباز صادق و فداكار دين و قرآن، نظامي مؤمن و پارسا و پرهيزكار، سپهبد علي صياد شيرازي امروز به دست منافقين مجرم و خونخوار و روسياه به شهادت رسيد. اين نه اولين و نه آخرين باري است كه دلي نوراني و سرشار از عشق و ايمان و وفاداري به آرمان‎هاي بلند الهي، هدف تير خشم و عناد و عصبيت از سوي زمره جنايتكار و فاسدي كه ادامه حيات خود را در خدمتگزاري به دشمنان اسلام دانسته است، قرار مي‎گيرد و دست خائنِ خودفروخته‎اي، نهال ثمر بخش انسان والايي را قطع مي‎كند. او مانند ديگر مردان حق از روزي كه قدم در راه انقلاب نهادند همواره سر و جان خود را براي نثار در راه خدا بر روي دست داشتند...(21 فروردين 1378)

آيت‎الله بهاءالديني؛ ستاره درخشان معنويت

با تأسف و اندوه خبر يافتيم كه عالم رباني و فقيه عارف و پارسا حضرت آيت‎الله حاج آقا رضا بهاءالديني(قدس‎الله‎روحه) دار فاني را وداع گفته و به جوار رحمت حق پيوسته است. براي حوزه علميه قم و روحانيت معظم اسلام، اين ضايعه‎اي بي‎جبران و فقداني دردناك است. اين عالم بزرگ از جمله نوادري بود كه همواره در حوزه‎هاي علميه همچون ستاره درخشان معنويت و عرفان، راهنماي خواص و مايه دلگرمي و اميد برجستگان‎اند...(28 تير1376)

جامعه مدرسين حوزه علميه قم:
مجلس زمينه هاي ايجاد فساد و رانت در كشور را از بين ببرد

جامعه مدرسين حوزه علميه قم در نامه‎اي خطاب به سران قوا ضمن بيان دغدغه‎هاي اقتصادي مردم، بر حمايت از اقشار جامعه تأكيد كرد.

به گزارش خبرگزاري تسنيم، در اين نامه آمده است: نظام مقدس جمهوري اسلامي ايران به‎عنوان يكي از مردمي‎ترين حكومت‎هاي جهان توجه ويژه‎اي به معيشت مردم و تأمين رفاه و عدالت اجتماعي دارد. پيشرفت مادي مردم در كنار رشد فضيلت‎ها و معنويت‎ها از اهداف نظام اسلامي است و حاكميت جامعه اسلامي عميقاً پيگير و ساعي در تحقق اين مهم است. نگاهي به دستاورد‎هاي عظيم انقلاب اسلامي نيز نشان مي‎دهد كه اين اهداف در برخي موارد تحقق صددرصدي داشته است و در برخي موارد هم در آستانه تحقق است.

در ادامه اين نامه تصريح‎شده است: در اين ميان برخي بي‎تدبيري‎ها در نحوه مديريت و سياست‎گذاري اجرايي، مشكلات عمده‎اي را براي اقتصاد و معيشت مردم ايجاد كرده است. افزايش روزافزون و افسارگسيخته قيمت‎ها و بي‎توجهي به امر نظارت و تصحيح عملكرد‎ها، كشور را در مقابل تحريم‎ها آسيب‎پذير كرده است. شكل‎گيري بازار سياه و خلأهاي قانوني نيز براي متجاوزان به حقوق مردم فرصتي فراهم كرده است تا از اين ضعف‎ها سوءاستفاده كرده و بر التهاب بازار بيافزايند. حقيقت آن است كه به‎موقع عمل نكردن و عدم باور به جنگ اقتصادي، فرصت‎ها و ظرفيت‎هاي بي‎شماري را سوزانده است.

در بخش ديگري از اين نامه جامعه مدرسين حوزه علميه قم ضمن بيان دغدغه‎ها و تأكيد بر لزوم حمايت از مردم، بيان مي‎دارد:

1- در شرايط پيچيده جنگ اقتصادي دشمن، مناسب است مجلس محترم با نظارت دقيق و موشكافانه بر قوانين، جهت تنظيم و تصحيح خلاهاي قانوني اقدام كند و زمينه‎هاي ايجاد فساد و رانت را با تدوين قوانين پايدار از ميان بردارد.

2- قوه قضائيه پاسدار عدالت و چشم اميد مردم است، بايد سرپنجه‎هاي عدالت گريبان مفسدان اقتصادي را بگيرد و ضمن برخورد قاطع با آن‎ها، روزنه‎هاي فساد در سيستم اقتصادي را شناسايي و مسدود كند. مبارزه با گران‎فروشي، احتكار و كم‎فروشي بخشي از فشار‎هاي مالي و معيشتي مردم را كاهش خواهد داد، و زمينه‎هاي ثبات قيمت‎ها و رشد اقتصادي را فراهم خواهد كرد.

3- دولتمردان و مديران اقتصادي بدانند نگاه به درون و توجه به ظرفيت‎هاي داخلي و در يك‎كلام همان‎گونه رهبر معظم انقلاب اسلامي حضرت آيت‎الله العظمي خامنه‎اي «مدظله‎العالي» بار‎ها فرموده‎اند: «توجه به اقتصاد مقاومتي تنها راه‎حل عبور از مشكلات اقتصادي است». بنابراين در توافقات بين‎المللي و عمل به دستورات بانك‎هاي جهاني، به وعده‎هاي موهوم دول اروپايي اميدوار نباشيد و با اصلاح عملكرد‎ها و استفاده از مديران خلاق و انقلابي موانع پيشرفت كشور را برطرف و زمينه‎هاي تحقق عدالت اقتصادي را فراهم نماييد. در شرايط كنوني تنها با تقويت اقتصاد ملي مي‎توان به‎مواجهه هوشمندانه و مقتدرانه با نظام تحريم‎ها پرداخت. پس تمام تلاش خود را به كار گيريد تا خروجي تمام تدابير و اقدامات دولتمردان در زندگي مردم منعكس و احساس شود و روح اميد را با عمل خود به جامعه تزريق كنيد و بدانيد تمام شأن وجودي شما براي خدمت به مردم و مستضعفين است.

 سرمقاله

به‎مناسبت سالگرد حماسه 9 دي مطرح مي‎شود
پاسداشت انقلاب سوم مردم ايران

 دكتر محمد ملك زاده

در تاريخ معاصر ايران ايامي را مي‎توان سراغ گرفت كه به تعبير بنيانگذار جمهوري اسلامي بحق مي‎توان آن روزها را ايام الله ناميد؛ ايام سرنوشت سازي كه نقطه عطفي در اين تاريخ به حساب آمده و مسير آينده مردم ايران را رقم زده‎اند. برخي از اين روزها مانند روز پيروزي انقلاب اسلامي حتي به اعتراف سياستمداران خارجي نقطه عطف تاريخ معاصر در ايران و جهان به شمار مي‎روند چنان‎كه جوليان آسانژ بنيانگذار سايت ويكي ليكس، انقلاب اسلامي ايران در سال 1979 را به‎دليل ويژگي‎هاي منحصر به فردش نقطه عطف تاريخ معاصر دانسته است. از نظر وي يكي از ويژگي‎هاي انقلاب ايران كه آن را از ديگر انقلاب‎ها متمايز كرده است شكل‎گيري زنجيره پيوسته‎اي از انقلاب‎هاي زاينده و پيش‎برنده است كه ضمن مديريت و مهار امواج براندازانه، استمرار حركت انقلاب را در داخل تثبيت نموده و تحكيم مي‎بخشد و در خارج از مرزهاي ايران توسعه و گسترش مي‎دهد و قدرت الهام بخشي خود را تقويت مي‎نمايد.
بعد از پيروزي انقلاب اسلامي در 22 بهمن 57 نقاط عطف ديگري نيز به وجود آمدند كه در جاي خود از اهميت بسزايي برخوردار مي‎باشند. روز نهم دي سال 88 كه برخي كارشناسان سياسي آن را انقلاب سوم ايران ناميده‎اند، از همين روزهاي سرنوشت ساز به شمار مي‎آيد؛ چرا كه در اين روز توطئه شوم استكبار عليه ملت مسلمان ايران با شكست سنگيني روبه رو گرديد و دشمنان انقلاب اسلامي مايوس گرديدند. بررسي تاريخ پرفراز و نشيب انقلاب اسلامي نشان مي‎دهد كه اين انقلاب در طول چهار دهه عمر بابركت خويش در يك روند پرتلاطم تكاملي، از گردنه‎هاي خطرناكي عبور نموده و امواج و طوفان‎هاي سهمگيني را پشت سر نهاده است. روز 13 آبان 58 كه با فتح سفارتخانه امريكا، برنامه‎هاي جاسوسي استكبار جهاني عقيم ماند و ابرقدرت مدعي تحقيرگرديد؛ تحميل جنگ هشت ساله عليه ملت ايران، طراحي كودتا، تحريم اقتصادي، پروژه براندازي از طريق نفوذ و تهاجم فرهنگي و سياسي و اصلاحات امريكايي، ماجراي كوي دانشگاه سال 78 تهران؛ و در نهايت حاشيه‎هاي انتخابات خرداد 88 در تاريخ انقلاب اسلامي هركدام مقاطع بحران‎زايي به شمار مي‎روند كه شرايط سختي را به ملت ايران تحميل نمودند. بدون ترديد انقلاب اسلامي با عبور پيروزمندانه از اين بحران‎ها توانست قدرت خويش را در شرايط سخت محك بزند و بر عزت و افتخار خويش بيفزايد. سال 88 جبهه استكبار در يك همگرايي آشكار عليه ملت مسلمان ايران، توانست همه همپيمانان بين‎المللي و عناصر دلباخته و فريب خورده داخلي را با خود همراه سازد و فتنه جديدي را عليه ملت ايران رقم بزند. آنان درصدد بودند با تحريك افكار عمومي، اصول استقلال، آزادي، جمهوريت و اسلاميت نظام را زير سوال برند و از اين طريق حركت پرشتاب انقلاب را در دهه چهارمش متوقف كنند.
حوادث مربوط به انتخابات سال 88 را از آن جهت بايد يكي از تلخ‎ترين وقايع تاريخ انقلاب اسلامي دانست كه با تمسك به شعارهاي دروغين عامه‎پسند و ظاهرفريب، سه اصل ايجادكننده و محوري انقلاب يعني «مردم»، «مكتب» و «رهبري» را هدف قرار داده بودند. در اين حوادث كه در تعبير دقيق مقام معظم رهبري از آن با عنوان فتنه ياد شد، توطئه دشمنان سرسخت انقلاب در يك طراحي پيچيده و فراگير به وسيله پياده نظام و عوامل فريب خورده داخلي با ايجاد ناآرامي و اغتشاش در فضاي عمومي جامعه اجرايي گرديد و براي چند ماه آسايش و امنيت را از مردم ايران سلب نمود. در اين فتنه آشكار به بهانه دفاع از آزادي و حقوق ملت، آزادي و امنيت و استقلال ملت ايران خدشه‎دار گرديد و حقوق اكثريت در يك انتخابات آزاد ناديده گرفته شد. فتنه‎گران اتهام بزرگ تقلب در انتخابات را مطرح كردند و با بي‎احترامي به راي چهل ميليوني مردم و بي‎اعتنايي به اصل محوري استقلال كشور خواستار ابطال انتخابات و حضور ناظران بين‎المللي براي انتخاب رئيس قوه اجرايي كشور شدند. در كنار تضعيف جمهوريت نظام، اردوكشي‎هاي خياباني و جنگ رسانه‎اي تمام عيار براي تضعيف اركان ضامن اسلاميت نظام از جمله شوراي نگهبان و ولايت فقيه و هتك حرمت ساحت مقدس سيدالشهدا عليه السلام در روز عاشورا بيانگر اسلام‎ستيزي آشكار فتنه 88 بود.
جلوه تاسف بار ديگر در فتنه 88 ضعف بصيرت برخي خواص انقلاب و لغزش و ريزش آنان بود كه در آزمون مواجهه با اين فتنه مردود شدند. اين همه حكايت از حركتي حساب شده و فتنه‎اي پيچيده داشت كه چنان‎چه در برابر آن اقدامي جدي صورت نمي‎گرفت، انقلاب و نظام را به چالش‎هاي جديدي گرفتار مي‎ساخت كه چه بسا خروج از آن به سهولت امكان‎پذير نبود. حماسه 9 دي 88 اقدام قاطعانه ملت ايران در برابر اين فتنه بود كه با هوشياري و بصيرت مردم ايران و شجاعت، مقاومت و مديريت داهيانه رهبر انقلاب خلق گرديد. ملت ايران با خلق حماسه 9 دي در برابر تحركات براندازانه دشمنان نظام، انقلاب اسلامي را از فتنه‎اي بزرگ و انحرافات فكري كه در بدنه نظام رخنه كرده بود و اركان نظام را تهديد مي‎كرد نجات داد و حماسه خود را به‎عنوان نقطه عطفي در تاريخ انقلاب اسلامي ثبت نمود.
در راستاي بررسي و شناخت دقيق‎تر اهميت حماسه 9دي و عوامل ايجاد كننده اين حماسه لازم است تا به اختصار به سه سوال اساسي پاسخ داده شود:
1- چه كساني و با چه ويژگي‎هايي حماسه 9 دي را خلق كردند؟
2- حماسه 9 دي در چه محيطي اتفاق افتاد؟
3- حماسه 9 دي در چه فضا و شرايطي اتفاق افتاد؟
پاسخ سوال نخست براي همگان آشكار است. خالق حماسه 9 دي، مردم ايران بودند. مردم ايران داراي ويژگي‎هاي منحصر به فرد و خاص خود هستند كه به تعبير بنيانگذار جمهوري اسلامي آنان را حتي از امت عهد پيامبر نيز متمايز مي‎سازد. (1)
در پاسخ به سوال دوم بايد تاكيد كنيم حماسه 9 دي در محيطي اتفاق افتاد كه در آن پس از 14 قرن نخستين نظام اسلامي پس از عهد رسول خدا تاسيس گرديده بود، جمهوري اسلامي ايران وارث خون هزاران شهيد و محصول مجاهدت‎هاي يك ملت باايمان و انقلابي است كه توانسته بود حكومت اسلامي عهد رسول خدا(ص) و اميرمومنان علي(ع) را كه در طول ساليان مديد گرفتار كج راهه‎هاي سلطنت طلبي و ستمگري شده بود به سر جاي خود بازگرداند و يك حكومت مردمسالار ديني در ايران تاسيس نمايد.
در پاسخ به سوال سوم يعني چگونگي فضايي كه در سال 88 مردم با آن مواجه بودند بايد تاكيد كنيم فضايي پر از غبار شبهه و شايعه، نيرنگ و فريب، دروغ و در يك كلام فتنه بود. تصميم‎گيري صحيح در چنين فضايي از اهميت فراواني برخوردار است؛ زيرا در فضاي غبارآلود فتنه تشخيص حق از باطل به سهولت براي همگان ميسر نيست و افرادي كه از بصيرت كافي برخوردار نباشند دچار لغزش مي‎شوند. حضرت علي(ع) در خطبه 50 نهج البلاغه آغاز پديد آمدن فتنه‎ها را پيروي از خواهش‎هاي نفساني دانسته است؛ موضوعي كه نقش اصلي را در فتنه 88 برعهده داشت. كساني كه مطيع محض خدا و ولي زمان خود باشند نه پيرو هواهاي نفساني خويش، به دنبال فتنه نمي‎روند و در فضاي غبارآلود فتنه از صراط مستقيم منحرف نمي‎شوند. با توجه به اين نكته لازم است ضمن درس گرفتن از فتنه 88 عوامل مواجهه با چنين شرايطي را بهتر بشناسيم و در موارد مشابه بهترين تصميمات را اتخاذ نماييم. بايد اين انقلاب سوم مردم ايران را پاس داشت؛ چرا كه به تعبير رهبر معظم انقلاب، «حادثه 9دى يك حادثه ماندنى در تاريخ ماست... اين حادثه، حادثه كوچكى نيست. اين حادثه، شبيه حوادث اول انقلاب است. اين حادثه بايستى حفظ شود، بايستى گرامى داشته شود. »(2)

پي‌نوشت‌ها
1. وصيت‎نامه امام خميني(ره)
2. بيانات رهبر معظم انقلاب اسلامي در ديدار اعضاي ستاد بزرگداشت 9 دي21 /آذر/ 1390