صفحه بين الملل

آقاي روحاني! تاريخ را درست روايت كنيد؛ كسي كه به مذاكره مي رفت و قطعنامه به ارمغان مي آورد شما بوديد نه هيچ كس ديگر!

دكتر روحاني در گفت‎وگوي اخير تلويزيوني خود گفت: «عده‎اي مي‎رفتند مذاكره مي‎كردند و بعد يك قطعنامه برعليه ايران صادر مي‎شد، امروز ديگر اين‎گونه نيست»

صحبت‎هاي دكتر روحاني در حالي است كه ايشان اولين نفري بودند كه در دولت اصلاحات مذاكرات هسته‎اي را بر عهده داشته و در نهايت آن را به‌عنوان پرونده‎اي شكست خورده كه 7 قطعنامه عليه آن صادر شده به دولت بعدي واگذار كردند.

به نوشته رجانيوز، حسن روحاني خود مسؤول مذاكرات ايران با اروپايي‎ها در سال‎هاي 82تا 84 بود. بر طبق آن مذاكرات، فعاليت‎هاي هسته‎اي ايران به‌طور كامل به حالت تعليق درآمد و همچنين محدوديت‎هاي فراقانوني بر كشور تحميل شد و در نهايت قطعنامه‎هاي متعدد و معرفي شدن به‌عنوان محور شرارت نيز به كشورمان نسبت داده شد.

در حالي اين قطعنامه‎هاي ثمره مذاكرات ايشان بوده كه دكتر روحاني در گفت و گوي خود مدعي شد امروز ديگر اين‎گونه اتفاقات رخ نمي‎دهد. البته دولتي‎ها سعي دارند ادعا كنند قطعنامه‎هاي صادر شده توسط شوراي حكام آژانس اهميت زيادي ندارد و قطعنامه‎هاي شوراي امنيت كه در دولت نهم صادر شده حائز اهميت است. اما اين مغالطه‎اي بيش نيست چراكه قطعنامه‎هاي شوراي حكام به‌عنوان يه نهاد تخصصي و به اصطلاح مستقل شناخته مي‎شود كه بار حقوقي براي ايران ايجاد مي‎كند و اتفاقا همان قطعنامه‎هاي شوراي حكام زمينه ساز ورود پرونده ايران به شوراي امنيت شد و دليلي بر بهانه جويي آن‎ها فراهم كرد. قطعنامه‎هايي كه در دوره معروف به تنش‎زدايي صادر شد و منجر به تنش‎هاي بيش‎تر گرديد.

بررسي اجمالي قطعنامه‎هاي صادر شده عليه كشورمان در سال‎هاي 82 تا 84

بررسي تاريخ ده ساله پرونده هسته‎اي ايران به وضوح نشان مي‎دهد كه هر جا جمهوري اسلامي يك اقدام اعتمادساز انجام داده و يا حتي به صورت استراتژيك عقب‎نشيني كرده باشد، بلافاصله كشورهاي غربي براي عرض اندام اقدام به اعمال فشار بيش‎تر كرده‎اند. هر جا جمهوري اسلامي براي برقراي آرامش در فضاي مذاكرات نرمش نشان داده و اصطلاحا يك قدم به عقب رفته دشمن جري‎تر شده و به جاي جلب اعتماد ده قدم جلو آمده است. بررسي تاريخ اقدامات كشورهاي غربي در زمينه هسته‎اي به خوبي خوي استكباري و دشمني عميق آن‎ها با نظام جمهوري اسلامي را نشان مي‎دهد. در ادامه با بررسي تاريخي رويدادهاي هسته‎اي ايران در زمان مديريت دكتر روحاني بر مذاكرات هسته‌اي، تحليل رفتارشناسانه‎اي از اقدامات طرف‎هاي غربي در زمينه تعامل ديپلماتيك با جمهوري اسلامي ارائه شده است.

پس از آن‎كه طي مصاحبه يك عضو گروهك منافقين و ادعاي حركت ايران به سمت برنامه‎هاي نظامي هسته‎اي و بمب اتم، و پخش تصاوير ماهواره‎اي تاسيسات ايران از شبكه سي ان ان، حساسيت جهاني بر روي برنامه هسته‎اي ايران شكل گرفت، حتي مصاحبه البرادعي مبني بر اين‎كه «تمامي فعاليت‎هاي ايران به آژانس گزارش داده شده بوده و هيچ تخطي ملاحظه نشده است» نيز نتوانست از شدت اين فضاي رسانه‎اي و رواني بكاهد. بعد از بازديد و گزارش البرادعي از تاسيسات ايران به شوراي حكام و اعلام اين‎كه ايران اقدامات اصلاحي و شفاف ساز در پيش خواهد گرفت اولين بيانيه شوراي حكام در خصوص نگراني از برنامه هسته‎اي ايران در تاريخ 1382/3/29 صادر و از ايران خواسته شد پروتكل الحاقي را تصويب و اجرا نمايد.

الف) در تاريخ 1382/6/3 نامه رسمي ايران مبني بر اعلام آمادگي براي مذاكره با آژانس پيرامون پروتكل الحاقي تسليم شد و كم‎تر از 20 روز بعد يعني در تاريخ 1382/6/21 اولين قطعنامه شوراي حكام كه توسط كشورهاي اروپايي پيشنهاد شده بود عليه ايران تصويب شد و ايران را مجاب به پذيرش پروتكل الحاقي نمود؛ چيزي كه حدود 20 روز قبل جمهوري اسلامي آمادگي خود براي مذاكره پيرامون آن را اعلام كرده بود!

ب) در مهر و آبان سال 1382 و در پي انتشار بيانيه تهران مبني بر پذيرش داوطلبانه تعليق و پروتكل الحاقي؛ ايران در تاريخ 1382/8/1 اظهارنامه‎ها و اسناد برنامه هسته‎اي خود را به‌عنوان اقدامي اعتمادساز در ختيار آژانس قرار داد و در تاريخ 1382/8/19 نامه رسمي ايران مبني بر پذيرش پروتكل الحاقي به آژانس تسليم شد و شوراي حكام در تاريخ 1382/8/30 آن را به تصويب رساند ولي در كمال ناباوري در تاريخ 1382/8/30 كشورهاي غربي دومين قطعنامه پيشنهادي عليه برنامه هسته‎اي ايران را به تصويب رساندند!

ج) اوايل اسفند سال 1382 ايران و سه كشور اروپايي در خصوص موافقت نامه بروكسل به تفاهم رسيدند. بر مبناي اين موافقت نامه، ايران متعهد مي‎شد كه اظهارنامه‎ها و اسناد را بر اساس پروتكل الحاقي تسليم آژانس نمايد و هرگونه فعاليتي در راستاي توليد و مونتاژ و آزمايش و ساخت قطعات سانتريفيوژ و همچنين هرگونه فعاليت غني‎سازي در هر تاسيساتي را تعليق نمايد و طرف غربي متعهد شد كه تلاش‎هاي ايران براي اجلاس ژوئن 2004 را به رسميت بشناسد و براي عادي شدن پرونده ايران تلاش كند و نكته حيرت‌انگيز ماجرا تصويب سومين قطعنامه شوراي حكام عليه برنامه‎هاي ايران تنها به فاصله سه هفته پس از اين اقدامات عقب نشيني ايران بود! متعاقب موافقت نامه بروكسل در تاريخ 1383/3/1 جمهوري اسلامي اظهارنامه 1033 صفحه‎اي فعاليت‎هاي هسته‎اي را در اختيار آژانس قرار داد و به فاصله كم‎تر از يك ماه قطعنامه چهارم شواري حكام و سه ماه بعد نيز در حالي كه آژانس مشغول راستي آزمايي اظهارنامه‎ها بود و پرونده هسته‎اي ايران در سكوت خبري پيگيري مي‎شد بدون هيچ منطقي پنجمين قطعنامه شوراي حكام در تاريخ 1383/6/28 عليه برنامه هسته‎اي ايران به تصويب رسيد!

د) در 1383/8/25 در حالي كه كشورهاي غربي به‌هيچ يك از تعهدات توافقنامه بروكسل عمل نكرده و سه قطعنامه هم عليه برنامه هسته‎اي ايران صادر كرده بودند، تيم مذاكره كننده ايراني با طرف‎هاي غربي در خصوص توافقنامه پاريس به تفاهم رسيدند! بر مبناي اين توافقنامه، ايران متعهد مي‎شد به سمت سلاح هسته‎اي حركت نكند و بر تعليق كامل فعاليت‎هاي هسته‎اي تاكيد داشت و در مقابل كشورهاي غربي بر حمايت از شروع مذاكرات الحاق ايران به سازمان تجارت جهاني متعهد شدند. [يعني متعهد شدند مذاكرات الحاق ايران به سازمان تجارت جهاني آغاز شود ولي تضميني در مورد نهايي شدن و به نتيجه رسيدن اين مذاكرات ندادند؛ هرچند همان تعهدي كه در مورد شروع مذاكرات داده بودند هم عملي نشد!] به فاصله يك هفته پس از توافقنامه پاريس فعاليت‎هاي تاسيسات يو سي اف اصفهان به تعليق در آمد و يك هفته پس از تعليق يو سي اف اصفهان و در تاريخ 1383/9/9 شوراي حكام در كمال ناباوري ششمين قطعنامه را عليه برنامه هسته‌ايران تصويب كرد!

هـ) در تاريخ 1384/5/14 كشورهاي اروپايي طرحي كه به نامه طرح 5 آگوست مشهور شد به ايران ارئه دادند كه در آن به صراحت از ايران خواسته شده بود فعاليت‎هاي هسته‎اي خود را كه حدودا دو سال از تعليق آن مي‎گذشت به كلي تعطيل و بساط آن را جمع كند! اين طرح در حقيقت اوج غيرقابل اعتماد بودن و عهدشكني كشورهاي غربي در عرصه ديپلماتيك را به نمايش گذاشت و وقتي كه ايران بر مبناي دفاع از حق مسلم هسته‎اي خود اين طرح را رد كرد، شش روز بعد يعني در تاريخ 1384/5/20 هفتمين قطعنامه عليه فعاليت‎هاي هسته‎اي ايران در شوراي حكام به تصويب رسيد و چهار روز بعد ماموريت آقاي دكتر روحاني در شوراي عالي امنيت ملي به پايان رسيد و علي لاريجاني جاي او را گرفت.

رهبر معظم انقلاب اسلامي سال‎ها بعد در تحليل اين رفتار كشورهاي غربي فرمودند:

عقب‎نشينى‎ها آن‎ها را گستاخ‎تر كرد، طلبكارتر كرد. يك روزى بود كه مسؤولين ما قانع بودند كه اجازه بدهند ما ۲۵ سانتريفيوژ در كشور داشته باشيم؛ آن‎ها گفتند نمي‎شود! اين‎ها قانع شدند كه ۵ تا سانتريفيوژ داشته باشيم؛ باز هم گفتند نمي‎شود! مسؤولين ما قانع شدند كه ۳ تا سانتريفيوژ داشته باشيم؛ باز هم گفتند نمي‎شود! امروز گزارش را شنيديد، يازده هزار سانتريفيوژ داريم! اگر ما آن عقب‎نشينى‎ها را، آن انعطاف‎ها را ادامه مي‎داديم، امروز از پيشرفت هسته‎اى كه هيچ خبرى نبود.(1391/5/3)

ايران چه كار كند؟ چون اخم مي‎كنند، تحريم مي‎كنند، دندان نشان مي‎دهند، دست‌هايمان را بالا ببريم؟ حالا يك قدرى كوتاه بياييم؟ تحليلتان اين است؟ در داخل كشور ما مجموعه‎هاى سياسى‎اى هستند كه تحليلشان اين است؛ مي‎گويند وقتى كه طرف خيلى چهره سگى از خودش نشان مي‎دهد، شما عقب بنشينيد! خوب، شما اين را قبول داريد؟ عقب بنشينيم؟ يا نه؛ معتقديد كه هر گونه عقب‎نشينى، طرف را تشجيع مي‎كند. به مجردى كه ديدند شما با اخم مي‎ترسيد، مي‎گويند آقا اخم كنيد؛ علاج اين آدم اخم است. به مجردى كه ديدند تهديد به كتك يا خود كتك، شما را به عقب‎نشينى وادار مي‎كنند، مي‎گويند دو تا بيش‎تر بزن تا خوب از همه‎ حرف هايش دست بردارد. طرف، اين جورى است. محاسبات دنيا اين است(1389/5/31)

طبيعت استكبار اين است كه اگر يك قدم عقب نشستيد، او يك قدم جلومى‎آيد. هيچ كس گمان نكند كه با عقب‎نشينى در مقابل استكبار و عدول از مواضع صحيح و از حق صحيح و از داعيه‎ صحيح، موجب ميشود كه استكبار خجالت بكشد؛ نجابت به خرج بدهد، بگويد خوب، حالا اين‎ها يك قدم عقب نشستند، ما هم يك قدم عقب بنشينيم. چنين چيزى نيست. شما يك قدم رفتيد عقب، او يك قدم مى‎آيد جلو؛ يك سنگر را خالى كرديد، او مى‎آيد آن سنگر را مي‎گيرد.(1387/5/9)

هى فشار آوردند كه بايد اين را تعطيل كنيد، بايد آن را تعطيل كنيد، بايد آن را تعطيل كنيد. رسيدند به كارخانه‎ يو.سى.اف اصفهان، گفتند: اين را هم بايد تعطيل كنيد. آن مقدمات اوّلى است. بنده آن وقت به مسؤولين گفتم كه اگر اين حرف را گوش كرديد، فردا خواهند گفت بايد معادن اورانيوم را هم كه توى اين كشور هست، كلاً يك‎جا جمع كنيد بدهيد به ما، تا خاطرجمع شويم كه شما نمي‎خواهيد بمب اتم بسازيد! آخرش هم گفتند: اين تعليق موقت كافى نيست؛ اصلاً بايد به كلى بساط اتمى را جمع كنيد. همين اروپايى‎ها كه مي‎گفتند شش ماه تعليق كنيد، وقتى اين كار را كرديم، گفتند بايستى جمع كنيد.(1386/10/13)

در سال 1384 آقاي روحاني در نامه‎اي به البرادعي روند تعامل طرف‎هاي غربي با ايران را مورد نقد قرار داده و مي‎نويسد:

با گذشت يك سال ديگر و با انجام بيش از يك هزارنفر روز از سخت‎ترين بازرسي‎ها، مديركل در بند 112 گزارش نوامبر سال 2004 خود، مجدداً تأكيد كرد كه "تمامي مواد هسته‎اي اعلام شده در ايران مورد حسابرسي قرار گرفته و بنابراين، چنين موادي به سوي فعاليت‎هاي ممنوعه منحرف نشده‎اند". متأسفانه، در مقابل اگر نگوييم هيچ، ايران مابه‎ازاي بسيار اندكي دريافت كرد و بارها اقدامات اعتمادساز خود را افزايش داد و تنها در عوض آن، با قول‎هاي انجام نشده و درخواست‎هاي بيش‎تر روبه رو شد.» (صفحه 582 كتاب امنيت ملي و ديپلماسي هسته‌اي، خاطرات دكتر حسن روحاني)

 بين الملل

پاسخ آژانس به خوش‎خيالي‎ها
آمانو: آژانس حق دسترسي به همه مراكز نظامي و غيرنظامي ايران را دارد

در شرايطي كه يك مقام آژانس بين‌المللي انرژي اتمي پيش‎تر گفته بود كه در حال حاضر ضرورتي براي بازديد مجدد از مراكز نظامي ايران مانند پارچين وجود ندارد‎، در ميانه تنش لفظي ميان مقامات ايران و آمريكا بر سر اجازه دسترسي به مراكز نظامي ايران «يوكيو آمانو» مديركل آژانس بين‌المللي انرژي اتمي گفت آژانس حق دسترسي به همه مراكز نظامي و غيرنظامي را دارد.
آمانو گفت: «بر اساس شرايط مورد توافق ايران در حوزه بازرسي‎ها، آژانس بدون تفاوت قائل شدن ميان مراكز نظامي و غيرنظامي، به همه آن‎ها دسترسي دارد.»
آن‎طور كه آسوشيتدپرس گزارش كرد، آمانو در پاسخ به سؤالي درخصوص اين تنش لفظي ميان تهران و واشنگتن مدعي شد كه به «گزارش‎هاي خبري» واكنش نشان نمي‎دهد.
اين در حالي است كه نيكي هيلي، نماينده دائم آمريكا در شوراي امنيت در راستاي افزايش فشارها به آژانس، هفته گذشته و ديدار وي با يوكيو آمانو، مديركل آژانس بين‌المللي انرژي اتمي لزوم بازرسي و نظارت حداكثري بر تأسيسات هسته‎اي ايران و مراكز نظامي اين كشور را به‌عنوان بخشي از اصلاحات مد نظر رئيس جمهور آمريكا بر برجام، مطرح كرده بود.
آمانو در حالي تحت فشارهاي آمريكا از حق دسترسي آژانس به همه مراكز نظامي و غيرنظامي ايران سخن گفته است كه روحاني شامگاه سه‎شنبه ۷ شهريور، در نخستين گفت‎وگوي زنده تلويزيوني خود بعد از تشكيل دولت دوازدهم درباره فشار آمريكا به آژانس بين‌المللي انرژي اتمي براي بازديد از تاسيسات نظامي ايران گفته بود‎: «روابط ما با آژانس بين‌المللي انرژي اتمي را مقررات تعيين مي‎كند، نه آمريكا و نه فشار آمريكا، بعيد مي‎دانم كه آژانس زير بار زور آمريكا برود. بر فرض هم كه برود ما زير بار زور نخواهيم رفت، در چارچوب مقررات با آژانس رفتار مي‎كنيم.»
در صورت عدم پذيرش اين درخواست از سوي ايران، اين درخواست به كميسيون مشترك هشت عضوي نظارت بر برجام، متشكل از ايران، روسيه، چين، فرانسه، آلمان، انگلستان، آمريكا و اتحاديه اروپا مي‎رود و تنها در صورت رأي اكثر اعضا به نفع آژانس، بايد دسترسي ارائه شود. اين روند تا ۲۴ روز زمان مي‎برد.
سخنگوي وزارت خارجه ايران چند هفته پيش در خصوص طرح مساله بازرسي از اماكن نظامي ايران گفته بود: اين بحث‎ها را بايد به طنزگويي تشبيه كرد. اين مساله خوابي است كه تعبير نخواهد شد. اين سخنان، بسيار گفته و تعبير هم نخواهد شد چون با ايران قدرتمندي مواجه هستند كه با بومي‎سازي راه خود را ادامه مي‎دهد و به‌عنوان كشوري مستقل در جهان ظهور كرده است.