صفحه بين الملل

فلسفه و چرايي خط قرمزهاي آزادي و حقوق بشر در ايران

بخش اول سيد مختار موسوي

اين روزها مرتب در مطبوعات و رسانه ها و فضاي مجازي از چگونگي آزادي و حقوق بشر در جمهوري اسلامي ايران و مقايسه آن با آزادي و حقوق بشر در غرب بحث وگفتگو مي‌شود‌.‎ يا ممكن است بعضي از هموطنان‌،‎ كنجكاو شده باشند‌،‎ كه چرا آزادي و يا حقوق بشر در ايران با آزادي و حقوق بشر در اروپا و آمريكا متفاوت است‌.‎

از آنجايي كه از بدو تولد تفكر سخيف اصلاحات آمريكايي در ايران، و فعال شدن روزنامه هاي زنجيره اي با اهداف خاص ومشترك با اپوزيسيون خارج نشين‌،‎ بعضي به اصطلاح مدعيان روشنفكري وابسته به اصلاح طلبان (بخوانيد غرب گرايان) در يادداشت هاي مطبوعاتي و مصاحبه ها در رسانه ها و فضاي مجازي‌،‎ به هنگام تعارض بين آزادي و دين و يا تعارض بين حقوق بشر غربي وحقوق بشر اسلامي و تعارض بين علم و دين‌؛‎ پاسخ هاي ناصواب و اظهارنظرهاي غير اصولي و غيرعقلايي و غيرمنطقي و بعضاً غير حقوقي و غير علمي و حتي خلاف واقع ارائه داده اند‌،‎ نگارنده را بر آن داشت‌،‎ تا در راستاي دفاع از حقيقت نظام ولايي‌،‎ و رد اظهارنظرهاي غرب گرايان‌،‎ در اين خصوص مطالبي را عرضه بدارد‌.‎

هر چند پيچيدگي و گسترده بودن موضوع بحث‌،‎ با ضيق وقت و ظرف محدود نشريه‌،‎ مجال پرداختن به اصل مطلب و بيان جان كلام و اداي حاق مطلب را نمي دهد‌،‎ اما با استفاده بهينه از تمام وقت و رعايت اجمال و ايجاز‌،‎ نهايت تلاش و دقت به عمل آمده تا در حد بضاعت ناچيز نگارنده‌،‎ در راستاي كشف حقيقت و رفع شبهات موجود‌،‎ در اعلام بطالت گفته هاي نظريه پردازان غربگرا و ديگر معاندين نظام اسلامي‌،‎ حقايقي به استحضار ملت شريف و فهيم ايران اسلامي رسانده شود.

لذا با توجه به گستردگي مطالب و تنوع مباحث‌،‎ ناچار شديم كه مطالب به تناسب هر موضوع در مقاله اي مستقل كتابت شود و در هر شماره به قسمتي از آن بپردازيم كه مقاله اين هفته به مبحث آزادي و به طور خاص آزادي بيان اختصاص داده شده است‌.‎

1-آزادي چيست؟

آزادي يكي از بزرگترين نعمت هاي الهي است كه با اعطاي آن به انسان خداوند سبحان‌،‎ او را در بزرگترين آزمون كه سرنوشت دنيا و آخرت و كمال انسان وابسته به نتيجة اين آزمون است قرار مي دهد.

خداوند پس از هدايت تكويني و تشريعي انسان و با در اختيار گذاشتن تمامي ابزار و امكانات هدايت به راه راست و سير و سلوك في سبيل الله و اتمام حجت با بندگان خود و نشان دادن راه خير و شرّ و راه هدايت و ضلالت‌،‎ آنها را آزاد گذاشته تا با استفاده از عنصر يا عامل اراده و اختيار كه همان آزادي است‌،‎ هركس راه خود را انتخاب نمايد، حال اين راه مي تواند به كفر منتهي شود يا مي تواند به ايمان و نجات انسان تمام گردد‌.‎

خداوند متعال در قرآن كريم مي فرمايد:

«وَقُلِ الْحَقُّ مِنْ رَبِّكُمْ فَمَنْ شَاءَ فَلْيُؤْمِنْ وَمَنْ شَاءَ فَلْيَكْفُرْ» (كهف، 29)

«اِنّا هَدَيناهُ السَّبيلَ اِمّا شاكِراً وَ اِمِا كَفُوراً»(دهر، آيه 3)

«لا اِكراهَ فيِ الدّينِ قَدتَبَيَّنَ الرُّشدَ مِنَ الغَيّ فَمَن يَكُفر بِالطّاغوتِ وَ يُؤمِن بِاللهِ»( بقره، آيه 256)

از اين آيات شريفه چنين مستفاد مي گردد كه خداوند حكيم‌،‎ انسان را تكويناً آزاد خلق كرده است‌.‎ اما در هدايت تشريعي‌،‎ اين آزادي مقيد و مقبول و مشروط و محدود شده است‌.‎ كه به مرور پيشرفت بحث به آن بيشتر مي پردازيم‌.‎

بنابراين آزادي از جمله نيازهاي بشريت براي رشد و رسيدن به كمال است‌،‎ اما چگونه رشدي و چه نوع كمالي؟ و چه نوع آزادي مي تواند مولد اين رشد و كمال باشد؟ و چگونه بايد از اين آزادي براي رشد و نيل به كمال مطلوب استفاده كرد؟ اين پرسشها از جمله سوالاتي است كه قرار است در اين مقاله به آن پاسخ داده شود‌.‎

2- چرا آزادي بايد خط قرمز داشته باشد؟

وجود و حضور نيروهاي انتظامي و امنيتي و تشكيلات قضايي و در يك كلام فلسفه وجودي تشكيل دانشكده هاي پليس و حقوق و علوم قضائي و تصويب قوانين كيفري و مجازاتهاي بازدارنده و تأديبي و ديگر مجازاتها‌،‎ در سراسر جهان هستي و تدوين نظام‌نامه‌اي به نام حقوق بشر و يا وضع قانوني به نام حقوق شهروندي و از اين مهمتر با توجه به فلسفه وجودي حق و ناحق و تعريفي كه از آنها ارائه شده بدون استثناء‌، ‎حكايت و نشانه از عدم آزادي مطلق انسان ها در كره خاكي دارد‌،‎ و بيانگر اين واقعيت است كه هيچ انساني در دنيا آزادي مطلق ندارد كه هر كاري دلش خواست انجام دهد‌.‎

لذا دولتمردان و سياستمدارها و قانونگذاران در هر كشور‌،‎ به تناسب فرهنگ و آداب و رسوم حاكم بر كشور متبوع خويش و متناسب با ايدئولوژي حاكم و تفكر غالب در آن سرزمين و هماهنگ با ميزان باورها و اعتقادات مردم و عرف متعارف و سنتهاي حسنه رايج‌،‎ و به منظور جلوگيري از هر گونه هرج و مرج و بي بندوباري اجتماعي‌،‎ و به قصد استقرار و ثبات نظم و امنيّت در حوزه جغرافيايي و در راستاي حفظ حقوق شهروندي‌،‎ همواره مستعد بوده و هستند تا با وضع قوانين مدون‌،‎ روابط اجتماعي انسانها كه ناشي از طبيعت و فطرت اجتماعي آنهاست را قانونمند سازند و براي آن حد و مرز و خط قرمز تعيين نمايند كه در نظام حقوقي اسلام قدمتي چهارده قرني (بيش از يك هزار و چهارصد سال) دارد كه منشاء و مآخذ آن نيز‌،‎ حديث نبوي مي‌باشد كه به قاعده لاضرر و لاضرار في اسلام معروف است و همچنين قاعده نفي حرج بر مسلمين.

با اين اقدام‌،‎ در حقيقت به منظور تأمين امنيّت اجتماعي و حفظ نظم عمومي وجلوگيري از اضرار ديگران و نفي حرج از شهروندان و اينكه‌؛‎ شهروندي با افعال خود موجب ضرر و زيان ديگر شهروندان را فراهم نكند و از آزادي سوء استفاده نشود‌،‎ براي هر رفتار و كردار و گفتار و سكوت كه ممكن است‌،‎ در طول حيات دنيوي از هر انساني در هر زمينه اي حادث شود، خط قرمز و حدود و ثغوري تعيين مي گردد‌،‎ و متعاقب آن آزاديها محدود مي شوند و در نتيجه‌،‎ هر كس هر چيزي را كه اراده كند و يا هر چه را هوس كند و يا هر چه را دلش خواست نمي تواند انجام دهد‌،‎ و يا هر چه را كه دوست نداشت و به مزاجش سازگار نبود‌،‎ نمي تواند‌،‎ انجام ندهد‌.‎

ادامه دارد...

 اصطلاحات بين الملل

آنارشيسم (Anarchism)


محمد ملك‌زاده
ريشه واژه آنارشيسم از يونان باستان و كلمه آنارشيا (anarkhia) به معناي «بدون حاكم» است و در اصطلاح، به عنوان جنبش‌ و نظريه‌اي سياسي گفته مي‌شود كه عقيده دارد هر گونه دولت يا قدرت سازمان يافته در هر شكلي عامل فساد و ناپسند است؛ اين نظريه تمركز قدرت سياسي را به ضرر انسانها مي‌داند و لذا خواهان برافتادن هرگونه دولت و جايگزيني انجمن‌هاي آزاد و گروه‌هاي داوطلب به‌جاي دولت و قدرت سياسي است.
گرچه ريشه‌ نظريات آنارشيستي را در انديشه‌هاي يونان باستان مانند برخي از قرائت‌هاي رواقي‌گري نيز مي‌توان يافت اما آنارشيسم به مفهوم امروزي در قرن نوزدهم فاصله‌ سال‌هاي ۱۸۴۰ تا ۱۸۷۰م توسط پرودون (poroudhon)، فيلسوف فرانسوي بوجود آمد و در كشورهاي اسپانيا، ايتاليا، سوئيس، فرانسه، اتريش، هلند، و برخي كشورهاي آمريكاي لاتين رواج يافت. «پرودون» معتقد بود دولت و نهادهاي حكومتي و قانون همگي فاسد و شيطاني هستند؛ بنابراين با انهدام مالكيت خصوصي و دولت، انسان‌ها از مصيبت‌ها و بدبختي‌هاي اجتماعي رها مي‌شوند و به برابري دست مي‌يابند. بدين ترتيب آنارشيست‌ها بر خلاف هواداران هگل كه دولت را تا مرتبه الوهيت بالا مي‌بردند و آزادي را تنها در اطاعت مطلق از قدرت دولت مي‌دانستند، نسبت به نهاد دولت و قدرت دولتي بدبين بوده و آن را عامل تباهي زندگي انسان قلمداد مي‌كرده‌اند.
آنارشيست‌ها را از جهت عملكرد به دو دسته انقلابي و اصلاح طلب تقسيم مي‌كنند:
آنارشيست‌هاي انقلابي براي تحقق اهداف خود در براندازي حكومت، روش آشوب‌گري، ترور، اعتصاب همگاني و سرنگون كردن ناگهاني دستگاه دولت را پيشنهاد مي‌كنند. اين دسته در طول قرن نوزدهم بيشترين فعاليت‌ها به‌ويژه در ايتاليا و اسپانيا داشتند و بسياري از سياستمداران را براي تحقق اهداف خود به قتل رساندند؛ اما به دنبال افول آنارشيست‌هاي انقلابي در قرن بيستم، تفكر آنارشيسم اصلاح‌طلب جايگزين آن گرديد كه بيشتر در جنبش‌هاي مدافع صلح يا طرفداران حفظ محيط زيست به فعاليت خود ادامه دادند.
گرچه برخي آنارشيست‌ها ادعا مي‌كنند هرگز آشوب‌خواه يا هرج و مرج‌طلب نيستند يا خواستار از ميان برداشتن نهاد حكومت به‌طور مطلق نبوده‌اند و تنها با حكومت مبتني بر زور مخالفت ورزيده‌اند، اما مشترك‌ترين انتقاد، در ميان تمام منتقدان آنارشيسم اين است كه اين نظريه بي‌شك به هرج‌و‌مرج و بوجود آمدن جامعه‌اي بي‌سامان منجر خواهد شد. تحقق آنارشيسم يعني همان چيزي كه هابز از آن به نزاع همه عليه-همه نام مي‌برد.

 کوتاه از جهان



ميدان اصلي پاريس
در اعتراض به سياست‌هاي انتخاباتي مسدود شد
فعالان زيست محيطي در اعتراض به برنامه‌هاي آب و هوايي نامزدهاي رياست جمهوري فرانسه، يك ميدان اصلي در مركز پاريس را مسدود كردند.
گروهي موسوم به شورش عليه انقراض در وب سايت خود اعلام كرد كه قصد دارد يك مكان اصلي در پاريس را مسدود كند تا چرخه انتخاباتي در اين كشور مختل شود.

قانونگذار مسلمان كنگره آمريكا تعرض صهيونيست‌ها به مسجدالاقصي را محكوم كرد
"ايلهان عمر" نماينده مسلمان مجلس نمايندگان آمريكا، حمله رژيم صهيونيستي به نمازگزاران فلسطيني در مسجد الاقصي را محكوم كرد.
اين نماينده مسلمان كنگره آمريكا طي توييتي نوشت: وحشتناك است. ماه رمضان زماني براي صلح و تفكر است. حمله به مردم در مكان عبادت‌شان كه قرار است جايي مقدس باشد، ظالمانه و اشتباه است. ما بايد اين وحشي‌گري را محكوم كنيم و به رياكاري پايان دهيم.

حزب الله لبنان:
به مقاومت فلسطينيان مقابل ماشين ترور اسرائيل درود مي‌فرستيم
حزب‌الله لبنان امروز با صدور بيانيه‌اي به تجاوزات رژيم صهيونيستي در مسجد الاقصي واكنش نشان داد و حمله نظاميان رژيم به صحن‌هاي مسجد الاقصي و حملات وحشيانه آنها به نمازگزاران را به شدت محكوم كرد.
مقاومت لبنان در ادامه بيانيه خود بر همبستگي حزب الله با قيام مردم فلسطين در قدس اشغالي و دفاع از حرمت مسجد الاقصي تأكيد كرد و به ايستادگي قهرمانانه فلسطينيان در برابر ماشين ترور اسرائيل درود فرستاد.